Waymo, firma për automjete autonome në pronësi të Alphabet-it, njoftoi se planifikon ta nisë shërbimin me robotaksi në Mynih. Njoftimi erdhi muaj pasi kompania hapi subjektin e vet juridik në Gjermani, që do të thotë se përgatitjet zgjasin më shumë se sa duket nga njoftimi.

Rruga deri te transporti i parë me pagesë është e gjatë dhe Waymo nuk e fsheh sa. Së pari vozitet manualisht për t'i hartografuar rrugët. Pastaj testohet me njeri prapa timonit. Pastaj njeriu hiqet, por në automjete ulen vetëm punonjës, gazetarë dhe mysafirë të ftuar. Dhe vetëm atëherë, nëse rregullatori thotë po, shërbimi hapet për publikun. Kompania thotë se bashkëpunon me Administratën Federale gjermane për Trafikun Motorik (KBA), me autoritetet krahinore dhe me organet lokale, dhe se transportin komercial e pret nga fundi i vitit 2027. Pra, lajm për diçka që do të ndodhë pas më shumë se një viti.

Pse Gjermania, e jo ndonjë vend tjetër evropian? Sepse Gjermania para më shumë se pesë vjetësh miratoi kornizën ligjore për vozitje autonome dhe me këtë u bë e para në Bashkimin Evropian që rregullon automjete të nivelit 4 - sisteme që vozisin vetë, pa pritje që njeriu të marrë kontrollin, në kushte të përcaktuara. Ligji erdhi para automjeteve. Kjo është radha që te ne rrallë e shohim.

Dhe rezultati shihet. Sipas të dhënave të fundit të KBA-së, leje testimi në Gjermani kanë Mobileye dhe Volkswagen, si dhe startapi britanik Wayve e ai izraelit Autobrains - edhe pse shumica e tyre janë në nivelin 3, ku shoferi gjithsesi duhet të mund të marrë kontrollin. Waymo, interesante, aktualisht nuk ka asnjë leje atje. Njoftimi vjen para dokumentit.

Gjermania nuk është fushëbeteja e vetme evropiane. Londra po formësohet si terreni i dytë: Waymo thotë se shërbim komercial atje do të nisë gjatë vitit 2026, gjë që do ta vërë ballë për ballë me Wayve dhe partnerin e saj Uber, ndërkohë që Baidu kinez tashmë teston në qytet bashkë me Lyft dhe Freenow. Sisteme amerikane, britanike dhe kineze që garojnë se kush do të vozitë i pari nëpër një qytet evropian - kurse firmat evropiane janë kryesisht në rolin e partnerit ose të poligonit.

Ballkani në këtë histori nuk përmendet me asnjë fjalë, dhe kjo është poenta. Teknologjia nuk shkon atje ku ka më shumë automjete, por atje ku ka ligj që di çfarë të bëjë me të. Mynihu nuk e merr robotaksinë sepse është qytet i pasur, por sepse dikush para pesë vjetësh u ul dhe shkroi një rregull për diçka që atëherë nuk ekzistonte.