Elli iki yıl boyunca Stephen Hawking'in bir iddiası, kimsenin doğrudan kanıtlayamadığı bir teori olarak yaşadı: kara deliklerin, onlar hakkında bildiğimiz her şeyin aksine, yavaş yavaş buharlaştığı. Şimdi Almanya'da bir grup fizikçi, bunun tam olarak nasıl gerçekleştiğini ilk kez gördüğünü söylüyor - hem de uzayda değil, laboratuvarda.

Paderborn Üniversitesi'nde Lorenzo Procopio'nun önderlik ettiği ekip gerçek bir kara delik yaratmadı - bu Dünya'da imkânsız. Bunun yerine, özel bir optik fiber içinden geçen ultra hızlı bir lazer darbesiyle, kara delik gibi davranan bir şey yaptılar: bir darbe fiberin özelliklerini değiştiriyor ve ikinci bir ışık demeti için sözde olay ufkunun bir benzerini yaratıyor. Bu numarayla kara delik fiziği, ışık yılı ötede gerçek bir deliğe ihtiyaç duymadan, bilim insanlarının gözleri önünde gerçekleşiyor.

Gördükleri en büyük soruyu doğruluyor: Hawking radyasyonu, kara deliklerin kütle kaybettiği ve sonunda - ölçülemeyecek kadar uzun bir süre sonra - yok olduğu mekanizma. Araştırmacılar, „Deneyimiz ve teorimiz, Hawking radyasyonunun doğrudan bir sürecin sonucu olduğunu gösteriyor" açıklamasını yaptı ve uzaydaki gerçek kara deliklerin de muhtemelen aynı kadar basit bir şekilde radyasyon yaydığını ekledi.

Üsküp, Manastır ya da Kalkandelen'deki birinin bir kara deliğin buharlaşması neden umurunda olsun? Çünkü bu, para, savaş ya da iktidarla ilgili olmayan - insan bilgisinin sınırıyla ilgili olan o nadir haberlerden biri. Bir Alman üniversitesinin odasında bir lazerle, yarım yüzyıl önce tasarlanmış bir fikri sınayan ve evrenin sandığımızdan daha basit işlediğini keşfeden bir insan. Sınandığında dağılan iddialarla dolu bir dünyada, bazı insanların hâlâ ölçtüğünü, doğruladığını ve kendilerinden sonra yaşayacak sorulara yanıt aradığını arada bir hatırlamak iyidir.