Германија мора повторно да купува евтина нафта и гас од Русија и што побрзо да се вклучи во мировните преговори со Москва – тоа е пораката на копретседателката на Алтернатива за Германија, Алис Вајдел, само неколку дена откако нејзината партија однесе убедлива победа на изборите во Саксонија-Анхалт.

Бројките од тие избори се делот што ја прави изјавата тешка за игнорирање. АфД освои 43,8 отсто од гласовите. Демохристијанската унија на канцеларот Фридрих Мерц падна на 17,2 отсто. Партијата доби 39 од 83 места во регионалниот парламент и остана неколку мандати под самостојно мнозинство.

„Таму каде што се најевтини“

– Мораме да купуваме фосилни енергенти таму каде што тоа толку успешно го прават нашите азиски колеги – таму каде што природниот гас и нафтата се најевтини. А тоа е Русија – изјави Вајдел.

Ставот не е нов. Вајдел и порано отворено бараше обновување на увозот на евтин руски гас, тврдејќи дека токму пристапот до поволни руски енергенти со децении бил еден од темелите на индустрискиот модел „произведено во Германија“. Минатата недела во Бундестагот повторно ја обвини владата дека со откажувањето од рускиот гас ја загрозува енергетската сигурност и предупреди на можни проблеми со снабдувањето во текот на зимата.

Мерц остро го отфрли нејзиниот настап. Порача дека Берлин ќе продолжи да ја поддржува Украина и ја обвини АфД дека во односите со Москва застапува политика што не е во интерес на Германија.

Аргументот што работи и кога изворот не е симпатичен

Ова е моментот каде е лесно да се згреши. Најпрактичниот начин да се отфрли неудобен аргумент е да се покаже кој го кажува – а Вајдел за Германија е точно толку спорна колку што звучи. Но од тоа не следи дека сметката за струја во Лајпциг излегува поинаква.

Затоа партијата расте. Не затоа што Германците наеднаш засакале Москва, туку затоа што четири години по одлуката за разделба од рускиот гас, некој на гласачкото ливче нуди верзија во која сметката пак е помала. Дали таа верзија е реална е второто прашање. Првото е кој воопшто ја поставил на маса, и зошто останатите го препуштиле тој простор.

Нуклеарките и Мао

Вајдел најжестоко ја нападна одлуката Германија да ги затвори нуклеарните централи. Потсети дека земјата некогаш имала 19 нуклеарни централи приклучени на мрежата и оцени дека нивното затворање било свесно уништување на германската технолошка предност.

– Германија некогаш ги имаше најмодерните нуклеарни централи. Бевме светски лидери, а тие централи произведуваа струја без емисија на јаглерод диоксид. Намерно ги исклучија, ги уништија. Јас тоа го нарекувам свесен технолошки вандализам. Мао би бил горд на оваа сојузна влада – рече Вајдел.

Споредбата се однесува на кинескиот комунистички лидер Мао Цедунг. Реториката е наменета за ефект, но поентата под неа е онаа со која дури и противниците на АфД се мачат: одлуката за нуклеарките беше донесена во една енергетска реалност и остана во сила во сосема друга.

Што бара партијата сега

АфД сега се обидува изборниот триумф во Саксонија-Анхалт да го претвори во притисок за промена на политиката на сојузно ниво. Барањата се јасни: прекин или драстично намалување на германската помош за Украина, нормализација на односите со Русија, враќање кон руските енергенти и повторно потпирање на нуклеарната енергија.

Четири години Европа ја градеше својата енергетска политика врз претпоставката дека враќањето кон рускиот гас е политички неможно. Во Саксонија-Анхалт таа претпоставка доби 43,8 отсто.