7 Eylül'de Prespa Gölü'nün su seviyesi, geçen yılın aynı tarihine göre 53 santimetre daha yüksekti. Bu iyi bir haber ve yüksek sesle söylenmeyi hak ediyor - geçen yağışlı sezon olağanüstü cömertti ve seviyeyi tam 111 santimetre yükseltti. Sorun şu ki böyle bir sezon on beş yılda bir yaşanıyor.

Su seviyesi analizindeki diğer rakamlar daha az keyifli. Kurak dönem bu yıl yirmi gün kadar erken başladı - 30 Mayıs'ta, eksi 562 santimetre kotundan. O tarihten eylül başına kadar göl 43 santimetre kaybetti. Bu düşüş ortalama mevsimsel sınırlar içinde, yani panik yok. Yağışlı dönemin genellikle başladığı aralık başına kadar 20 ila 25 santimetre daha düşüş bekleniyor. Yıllık asgari seviye eksi 620 ile eksi 630 santimetre arasında bir yerde olacak.

53 santimetre artış neden bir dönüm noktası değil

Bir iyi yağmur iki kötü yılı silmiyor. Önceki iki sezonda Prespa yılda 50 ila 55 santimetre kaybediyordu - yaklaşık 18 santimetre olan çok yıllık ortalamanın neredeyse üç katı. Yani göl, eğilimin öngördüğünden çok daha aşağı kaydı ve şimdi yalnızca zaten düşmekte olduğu çizgiye geri döndü.

"Göl daha yüksek" ile "göl toparlanıyor" arasındaki fark, bir iyi yıl ile değişmiş bir eğilim arasındaki farktır. İkinci sonuç için geçen yılki gibi yağışlı sezonların üst üste birkaç yıl tekrarlanması gerekirdi - analize göre bunun olasılığı düşük.

Elli yılda sekiz metre

Uzun vadeli rakamlar sorunun gerçek büyüklüğünü gösteriyor. Uydu verilerine göre, 1984 ile 2020 arasında Prespa Gölü yüzey alanının yaklaşık yüzde yedisini ve hacminin neredeyse yarısını kaybetti. Yetmişli yılların sonuyla karşılaştırıldığında su seviyesi sekiz metreden fazla düşük.

Hacmin yarısı. Yüzeyin yarısı değil - içindeki suyun yarısı. Bu mevsimsel dalgalanma değil, ağır çekimde kaybolan bir göl: günlük haberlere girmeyecek kadar yavaş, bir insan ömrüyle ölçülebilecek kadar hızlı.

Gelecek kış başka bir açıdan da belirsiz. Güney Pasifik üzerinde son 150 yılın en güçlü El Niño'su oluşuyor. Uzaklık nedeniyle Balkanlar üzerindeki etkisi zayıf ve zor tahmin edilebilir olacak, ancak iklim simülasyonlarının çoğu ılıman bir kış ve ilkbahar öngörüyor - bu da çoğunlukla daha az yağış demek.

Yani: bu yıl Prespa yeni bir yüzyıl rekoruna düşmeyecek. Kesinlikle söylenebilecek tek şey bu. Seviyenin şimdi 53 santimetre yüksek olması, bugünkü Prespalıların dedelerinin içinde yüzdüğü zamana göre sekiz metre düşük olması kadar doğru. Sulama, imtiyazlar ve su yönetimi planları konuşulurken kurumların bu iki rakamdan hangisini kullanacağı - bu artık siyasi bir soru, hidrolojik değil.