Меѓународниот ден на жената, кој се одбележува секоја година на 8 март, води потекло од протестот на текстилни работнички во Њујорк кои во 1857 година бараа поголеми права. Датумот не бил стандардизиран сè до 1917 година, кога рускиот феминистички протест под мотото „Леб и мир” — барајќи храна и крај на Првата светска војна — станал симбол на женскиот отпор. Обединетите нации почнале да го обележуваат денот во 1975 година, а две години подоцна го прогласиле за меѓународен ден посветен на правата на жените и светскиот мир.

Со текот на децениите, датумот се трансформираше од политички во комерцијален — ден на цвеќиња и подароци наместо ден на барање за рамноправност. Дел од активистките сметаат дека таа трансформација ја разводнила суштинската порака на движењето и го откинала денот од историскиот контекст на борба за работнички и женски права.

Македонскиот контекст ја прави оваа тема особено болна: во само еден месец пред 8 Март биле документирани најмалку 15 случаи на насилство врз жени, вклучувајќи физички напади, силување, задржување без можност за надворешен контакт и убиства. Меѓу нив е и трагедијата во скопскиот маал Тафталиџе, каде 31-годишна жена и нејзиното шестгодишно девојче го загубија животот по пад од балкон — семејство кое претходно пријавило семејно насилство.

Истражувањата на Обединетите нации укажуваат дека приближно 45 отсто од жените во Северна Македонија доживеале партнерско насилство во некој момент, иако само мал дел ги пријавуваат случаите. Активистките посочуваат дека пријавените бројки се само врвот на сантата мраз.

Денес, во Скопје и во десетици европски градови, граѓаните ќе излезат на осмомартовски маршови под мотото „Права, правда, акција за сите жени и девојки” — протест кој се обидува 8 Март повторно да го врати во сферата на политичкото барање за промена и одговорност.