Bujqit e thonë pa shumë fjalë: deri tani ata punonin, ndërsa fitimin më të madh e kishin blerësit. Ministria e Bujqësisë tani propozon që rregullat të ndryshohen - me dy projekttekste, prej të cilave ndryshimet e Ligjit për bujqësi dhe zhvillim rural janë publikuar në Regjistrin Elektronik Kombëtar të Rregullativave (ENER).

Çmimi para blerjes, jo pas

Projektligji për rregullimin e tregjeve me produkte bujqësore fut një rregull që tingëllon i qartë: blerje të organizuar do të mund të kryejnë vetëm personat juridikë dhe tregtarët individualë të regjistruar në Regjistrin e Blerësve. Regjistrin do ta mbajë ministria, ndërsa një pjesë e të dhënave do të jenë publike, kështu që bujku do të mund të kontrollojë nëse blerësi është i regjistruar dhe për cilat produkte.

Blerja do të duhet të kryhet në bazë të kontratës me shkrim. Nëse nuk ka çmim fiks të caktuar paraprakisht, blerësi do të duhet që para fillimit të blerjes ta shpallë qartë dhe dukshëm çmimin ose mënyrën e llogaritjes së tij, ndërsa metoda duhet të jetë „e qartë, e kuptueshme, e verifikueshme dhe e qasshme për palët kontraktuese“. Gjatë dorëzimit, bujku do të marrë dokument pranimi me sasinë, cilësinë, çmimin, vlerën e përgjithshme dhe afatin e pagesës.

Blerësit do të duhet të kenë peshore të rregullt dhe të certifikuar. Për produktet te të cilat ekziston rrezik më i madh i pagesës së vonuar, Qeveria do të mund të kërkojë dëshmi për aftësi financiare - garanci bankare, linjë kreditore ose sigurim të pagesës. Dhe për regjistrim, blerësi nuk guxon të ketë borxhe të pashlyera ndaj bujqve të vërtetuara me vendim të formës së prerë.

Gjoba sipas madhësisë

Ndryshimi i dytë, i Ligjit për bujqësi dhe zhvillim rural, i jep rregullave dhëmbë. Gjobat nuk do të jenë më të njëjta për të gjithë. Për kundërvajtje gjatë blerjes, shoqëria mikro do të paguante nga 700 deri në 1.000 euro, e vogla nga 1.500 deri në 2.000, e mesmja nga 5.000 deri në 6.000, ndërsa e madhja nga 8.000 deri në 10.000 euro. Personi përgjegjës në kompani mund të marrë gjobë nga 300 deri në 500 euro, ndërsa për kundërvajtje të caktuara parashikohet edhe ndalim i përkohshëm i ushtrimit të veprimtarisë nga tre muaj deri në dy vjet. Të dënueshme janë, ndër të tjera, blerja pa regjistrim në regjistër, mospagesa e produkteve të blera dhe ndryshimet e paligjshme të kontratave.

„Vetëm me gjoba është e mundur të vendoset njëfarë rregulli. Do të dihet kush blen, si dhe me çfarë çmimi“, thonë bujqit që prodhojnë perime të hershme.

Në letër, ky është një nga propozimet më të arsyeshme për fshatin kohët e fundit. Por letra është pjesa e lehtë. Regjistri, kontratat dhe peshoret e certifikuara kanë kuptim vetëm nëse Inspektorati Shtetëror i Bujqësisë vërtet del në pikat e blerjes gjatë sezonit, kur kamionët presin në radhë dhe çmimi merret vesh aty për aty. Këtë asnjë projekttekst nuk mund ta garantojë.