Aktgjykimi ra të mërkurën, ndërsa tashmë të nesërmen Kuvendi i Shqipërisë me procedurë të përshpejtuar miratoi një deklaratë me të cilën shpreh „indinjatë të thellë dhe mospajtim të plotë“ me vendimin e Dhomave të Specializuara në Hagë. Katër ish-krerë të UÇK-së - Hashim Thaçi, Kadri Veseli, Rexhep Selimi dhe Jakup Krasniqi - morën gjithsej 81 vjet burg. Tirana po atë ditë u dërgoi mesazh se pafajësia e tyre mbetet e palëkundur.

Shifrat nga Haga nuk janë abstrakte. Gjykata e shpalli Thaçin fajtor për krime lufte - vrasjen e 96 personave, torturimin e 303 personave, ndalimin arbitrar të 385 personave dhe trajtimin çnjerëzor të 49 prej tyre. Dënimi është 25 vjet. Po aq mori edhe Krasniqi, Veseli 18 dhe Selimi 13 vjet. Është i shkallës së parë, ankesa është e hapur si për mbrojtjen ashtu edhe për prokurorinë.

Çfarë shkruan saktësisht në deklaratë

Kuvendi në Tiranë e quajti vendimin „thellësisht të padrejtë“ dhe konfirmoi atë që në dokument quhet e vërtetë historike - se lufta e UÇK-së ishte luftë për liri dhe çlirim të Kosovës. Kryetari i Kuvendit shqiptar Niko Peleshi porositi se ajo luftë duhet parë pikërisht ashtu. Në dokument thuhet edhe se Shqipëria do të vazhdojë të flasë në forumet ndërkombëtare për krimet e regjimit të Sllobodan Millosheviçit dhe të kërkojë drejtësi për viktimat, e koordinuar me institucionet në Prishtinë.

Deklarata nuk e anashkaloi as Serbinë. Në të shprehet shqetësim për standardet e dyfishta në rajon dhe jepet një shembull - nderimet shtetërore në Serbi për persona të dënuar për krime lufte, përfshirë edhe Ratko Mlladiçin.

Rruga reagoi më shpejt se institucionet

Në Prishtinë reagimi nuk mbeti vetëm në letër. Mbrëmjen pas aktgjykimit protestuesit hodhën gurë dhe pirotekni drejt ndërtesës së qeverisë së Kosovës dhe drejt selisë së misionit evropian për sundimin e ligjit EULEX. Një grup të rinjsh marshoi drejt selisë së misionit me flamuj të UÇK-së. Kryeministri Albin Kurti e quajti vendimin „travesti të drejtësisë“ dhe kërkoi që të korrigjohet në procedurë ankimore.

Kaq për reagimet. Ajo që mungon është përgjigjja nga Brukseli - i njëjti Bruksel që e themeloi këtë gjykatë, e financon dhe e vendosi në territorin e vet, jashtë kapjes së presioneve politike në rajon. Kur një shtet kandidat për anëtarësim miraton deklaratë parlamentare kundër një aktgjykimi të asaj gjykate, ndërsa institucioni që e krijoi hesht, pyetja nuk është nëse Tirana ka të drejtë për qëndrim. Pyetja është për çfarë shërben gjykata nëse mbështetja politike për të avullon në çastin kur shqipton një aktgjykim dënues.

Pse kjo lexohet ndryshe nga Shkupi

Ballkani e di këtë skenë përmendsh. Tribunali i Hagës për ish-Jugosllavinë e kaloi të njëjtën rrugë - çdo aktgjykim pritej në shtëpi si sulm ndaj kombit, çdo i dënuar si viktimë e një porosie politike. Tridhjetë vjet më vonë, mekanizmi është i njëjtë, vetëm adresa është e re.

Prandaj kjo nuk është lajm i largët. Është kujtesë se sa shpejt një vendim gjyqësor kthehet në pozicion politik - dhe sa rrallë dikush mbron vetë vendimin në vend të palës që e humbi. A ka kush ta mbrojë gjykatën që e shqiptoi këtë pasi të fiken kamerat?