Në Paris, qendra më e madhe e startapeve në Evropë nuk dëshiron vetëm të prodhojë kompani - dëshiron t'i mbajë në shtëpi. Station F, kampusi i themeluar nga miliarderi francez Ksavje Niel, hap gjeneratën e dytë të programit të vet F/ai, të dedikuar ekskluzivisht për startapet nga fusha e inteligjencës artificiale.

Shifrat e gjeneratës së parë flasin vetë: 20 startape, me qëllim që të arrijnë një milion euro të ardhura për gjashtë muaj. Hyrja nuk bëhet me aplikim - hyhet vetëm me rekomandim. Tetëdhjetë për qind e themeluesve ishin sipërmarrës të përsëritur, kurse një e treta kanë doktoraturë. Së bashku, gjenerata e parë mblodhi 34 milionë dollarë në financim fillestar. Partnerë të programit janë thuajse të gjithë emrat e mëdhenj - Anthropic, OpenAI, Google, Meta, Microsoft, AWS, Mistral, AMD.

Por prapa shifrave qëndron një ambicie më e madhe, dhe ajo është aq politike sa edhe afariste. Roksan Varza, drejtoreshë e Station F, e shprehu problemin drejtpërdrejt: "Sot, nëse themeluesit këtu duan të bisedojnë me njerëz në atë nivel, të gjithë mendojnë se duhet të shkojnë në SHBA." Qëllimi i F/ai është pikërisht ta ndryshojë atë shprehi - të dëshmojë se një startap evropian mund të ketë sukses pa ikur përtej oqeanit.

Kjo është histori që sipërmarrësi ballkanik e kupton shkëlqyeshëm. Çdo inxhinier i talentuar nga rajoni që ka mbushur valixhen për Berlin, Londër ose San Francisko është dëshmi se problemi i Varzës nuk është vetëm francez. Dallimi është se Franca ka një miliarder të gatshëm të investojë 50.000 metra katrorë hapësirë dhe një rrjet të tërë partnerësh për ta mbajtur kuadrin e vet. Pyetja për ne mbetet e sikletshme - kur qendra evropiane ankohet se po i humb njerëzit drejt Amerikës, ku mendon se shkojnë tanët?

A do të krijojë vërtet F/ai një konkurrent evropian të Luginës, apo do të jetë edhe një inkubator i paketuar bukur diplomantët më të mirë të të cilit prapëseprapë do të kapin fluturimin e parë për në perëndim - do ta tregojë gjenerata e dytë që nis në shtator. Për momentin, të paktën dikush në Evropë e shtron me zë pyetjen e duhur.