Versaja 20 vjet pas „Maria Antoanetës“ së Sofia Koppolës: kostumet e Milena Canoneros me Oskar të ekspozuara në Trianonin e Vogël deri më 24 janar 2027

Para njëzet vjetësh Sofia Koppola e solli Maria Antoanetën në Versajë, me Kirsten Dunst në rolin kryesor, Jason Schwartzman si Luigji XVI dhe një kolonë zanore me New Order dhe The Strokes. Filmi u fishkëllye në shfaqjen në Kanë. Sot i njëjti film ka ekspozitë në vetë pallatin - dhe atë në vendin që mbretëresha e donte më së shumti.

Ekspozita quhet thjesht „Maria Antoaneta“ dhe është vendosur në Trianonin e Vogël, kështjellën ku mbretëresha ikte nga etiketa mbytëse e oborrit. Vizitorët hyjnë prapa skenave të xhirimit: kostume origjinale të Milena Canoneros, e cila për këtë film fitoi Oskarin për kostumografi, rekuizita nga xhirimi, storibordë, skenarë me shënime në margjina, fotografi të papublikuara dhe pjesë të skenografisë. E veçanta është se nëpër dhoma ecet ndërsa në mure shfaqen skena të xhiruara pikërisht në to. Ekspozita zgjat deri më 24 janar 2027, ndërsa biletat shiten përmes faqes zyrtare të pallatit.

Rreth Trianonit të Vogël është gjithë bota e mbretëreshës që i pëlqente të luante fshatare: kopshtet, Tempulli i Dashurisë dhe Fshatthi i Mbretëreshës, një fshat artificial me kasolle, ku mbretëresha luante jetën fshatare në një vend ku buka për shumë veta ishte tashmë luks. Bileta për pronën e Trianonit i mbulon të dy Trianonët, kopshtet, Fshatthin dhe ekspozitat e përkohshme, kështu që më mirë është të ndani për këtë një paradite të tërë.

Pasditja i takon Versajës së madhe. Kopshtet i projektoi André Le Nôtre dhe sot janë nën mbrojtjen e UNESCO-s: më shumë se 50 shatërvane në rreth 800 hektarë, me Kanalin e Madh në formë kryqi, të gjatë 1.500 metra dhe të gjerë 62 metra. Brenda pret Salla e Pasqyrave, e ndërtuar mes viteve 1678 dhe 1684, me 357 pasqyra. Në të njëjtën sallë u nënshkrua marrëveshja e paqes pas Luftës së Parë Botërore - luftë që Ballkani e pagoi me qindra mijëra jetë, ndërsa fundi i së cilës u vulos mes llambadarëve të Mbretit Diell.

Për drekë, në vetë pallatin, në pavijonin Dufour punon restoranti i Alain Ducasse - rezervimi rekomandohet, sepse Versaja nuk është vend ku improvizohet. Nëse ju kap dëshira për të ëmbla, Ladurée ka dyqanin e vet në pallat. Ironia është e vështirë të mos vihet re: në vendin e lidhur me mbretëreshën së cilës i atribuohet fjalia „le të hanë ëmbëlsira“, sot shiten ëmbëlsira me çmime evropiane. Historianët prej kohësh thonë se Maria Antoaneta atë fjali me shumë gjasë nuk e ka thënë kurrë, por legjenda shitet më mirë se shënimi në fund të faqes.

Nga Parisi deri në Versajë më lehtë arrihet me trenin periferik RER C deri në stacionin Versailles Château - Rive Gauche, prej nga deri te pallati ka rreth dhjetë minuta në këmbë. Trenat nga Montparnasse dhe Saint-Lazare arrijnë në dy stacionet e tjera të Versajës.

Ekspozita për Koppolën ka edhe mesazhin e vet nënndërgjegjeshëm. Filmi e paraqiti Maria Antoanetën si adoleshente të humbur në një vend të huaj, të mbuluar me torta, këpucë dhe protokoll, e jo si përbindësh nga tekstet shkollore. Versaja tani e pranon atë version dhe e ekspozon në sallat e veta. Nëse ky është pajtim me historinë apo vetëm edhe një mënyrë që pallati të shesë bileta - vendosni vetë, mundësisht me një ëmbëlsirë në dorë.