Brvenitsa, seçim komisyonunun ihalesiz yaptığı 200.000 euroluk acil sözleşmeyle çalışan cihazlarda oy veriyor

Brvenitsa sakinleri bugün, 23 Haziran'da 58 yaşında hayatını kaybeden Jovica Ilievski'nin ardından yeni belediye başkanını seçiyor. Oy verme 24 sandık yerinde saat 07.00 ile 19.00 arasında sürüyor; seçmen listesinde 16.256 seçmen kayıtlı - bunların 449'u yurt dışında geçici olarak çalışıyor, dokuzu cezaevinde ya da tutuklu. Ama bu seçimin hikâyesi yalnızca kimin kazanacağı değil. Aynı zamanda oyların verileceği cihazlarla ilgili.

Sözleşme bitti, seçim geldi

Devlet Seçim Komisyonu'nun (DIK) seçmenlerin biyometrik kimlik doğrulama sisteminin desteği ve bakımı için Alman Dermalog firmasıyla yaptığı beş yıllık sözleşme ağustosta sona erdi. Brvenitsa seçimi 7 Ağustos'ta ilan edildi, garanti ise 11 Ağustos'ta doldu. Komisyon, Başkan Bojan Mariçiç'in sözleriyle, "zaman darboğazına" girdi ve Kamu İhale Kanunu'nun 55. maddesine başvurdu - Kamu İhale Bürosu'nun ön onayıyla, ilan yayımlamadan doğrudan pazarlık.

Fiyat: üç aylık bir süre için, yalnızca birkaç cihazın - 24 sandık yeri için gereken kadarının - çalışır hale getirilmesi ve güncellenmesi için yaklaşık 200.000 euro. Alman mühendisler geçen hafta yerli uzmanlarla birlikte cihazları bugünkü oylama için hazırladı. Kayıtlı seçmen başına hesaplandığında, bu yalnızca bir belediyede cihazların çalışması için kişi başı yaklaşık 12 euro demek.

Mariçiç, sözleşme beş yıl geçerli olanla aynı koşullarda imzalandığı için kimsenin oylamaya itiraz etmesine gerek olmadığını savunuyor. Belki öyledir. Ama sözleşmenin bitiş tarihi tam beş yıl önceden biliniyorken "öngöremeyeceğimiz koşulların yol açtığı aşırı aciliyet" ifadesi tuhaf kaçıyor. Belediye başkanının ölümü öngörülemezdi - sözleşmenin bitişi öngörülebilirdi.

Diğer cihazları ne bekliyor

Brvenitsa için geçici bir çözüm bulundu, ama sistemin bütünü açık bir soru olarak duruyor. Komisyon, bağımsız BT uzmanlarından oluşan bir ekibin donanımı ve yazılımı incelediğini, piyasa araştırması için de bir çalışma grubu kurulacağını söylüyor. Bir sonraki alımın yalnızca yazılım mı yoksa cihazların tamamen yenilenmesi mi olacağı onların değerlendirmesine bağlı. Karşılaştırma için: ilk kez 2021 yerel seçimlerinde kullanılan biyometrik kimlik doğrulama terminalleri devlete 11,2 milyon euroya mal olmuştu.

Yarışta altı aday

Belediye başkanlığı için altı aday yarışıyor: VMRO-DPMNE önderliğindeki "Senin Makedonyan" koalisyonundan Stojanço Radiçeski, SDSM önderliğindeki koalisyondan Jovica Radeski, Vredi koalisyonundan Jakup Useini, DUI önderliğindeki koalisyondan Arkin Jahiji ile bağımsız adaylar Duşan Bogdanovski ve Arife İdrizi. Son aylarda belediye başkan vekilliği görevini Robert Miloşeski yürütüyordu.

İlk turda kazanmak için bir adayın, kayıtlı seçmenlerin en az üçte birinin sandığa gitmesi şartıyla, kullanılan oyların çoğunluğunu alması gerekiyor. Hiçbir aday çoğunluğu alamazsa ilk iki aday iki hafta sonra ikinci tura kalıyor; katılım üçte birin altında kalırsa tüm süreç tekrarlanıyor. Bugün her seçmen parmak iziyle kimliğini doğrulayacak - ömrünü komisyonun son anda uzattığı bir cihazda.