Hükümet, her biri beş milyon euronun üzerinde değerde 41 kamu yatırım projesinden oluşan bir liste kabul etti. Kalkandelen, İştip ve Kırçova'da hastaneler. Üsküp - Kırçova kesiminde VIII. Demir Yolu Koridoru. 10. Koridor boyunca hızlı hat. Miravci rüzgâr santrali. Manastır termik santralinde kombine doğal gaz santrali. „Şpilye" yüzer fotovoltaik santrali. Elektrik için bataryalı depolama.

Böyle okununca bu, nihayet inşa etmeye başlayan bir ülkenin listesi. Dikkatle okununca - başka bir şeyin listesi.

Bütün haberi değiştiren cümle

Maliye Bakanlığı'nın açıklamasında, başlıklara nadiren ulaşan bir ifade var: bir projenin bu listeye alınması „onun finanse edilmesi yükümlülüğü anlamına gelmez, uygulanmasına dair nihai karar da değildir".

Başka bir deyişle - bu, inşa edilecek projelerin listesi değil. Bu, idari denetimden geçmiş ve daha ileri değerlendirilmesine izin verilen projelerin listesi. Para kararları daha sonra, sermaye bütçelemesi yoluyla, mevcut kaynaklara, projenin olgunluğuna ve hükümetin ilgili mali yıla dair önceliklerine bağlı olarak alınacak.

Bu ufak bir ayrıntı değil. Bu, „Kırçova'da hastanemiz olacak" ile „Kırçova'daki hastane bütçeye başvurabilir" arasındaki fark.

Listenin yine de bir değeri neden var

Buna rağmen burada takdir edilmesi gereken bir reform var. Şimdiye dek Makedonya'da sermaye projeleri bütçeye, kimsenin kamuoyu önünde açıklayamadığı bir mantıkla giriyordu - neyin inşa edileceği görünür bir ölçüt olmadan kararlaştırılıyor, sonuç ise yıllarca yarım duran başlanmış yapılar oluyordu.

Yeni mekanizma, Bütçe Yasası'na dayanarak geçen yıl çıkarılan Kamu Yatırımlarının Yönetimi Yönetmeliği'nden doğuyor. Kurumlar beş milyon euronun üzerindeki proje fikirlerini sunuyor. Maliye Bakanlığı belgelerin eksiksiz olup olmadığını, verilerin nitelikli olup olmadığını, projenin stratejik açıdan ilgili olup olmadığını ve genel olarak daha ileri geliştirmeye hazır olup olmadığını denetliyor. Olumlu değerlendirilenler, geçen yıl kurulan ve bu yıl nisanda ilk kez toplanan Kamu Yatırımları Komitesi'ne gidiyor.

Maliye Bakanı Violeta Dimitrieska-Koçoska, yeni sistemin, geçmişte sık sık tıkanıklıkla sonuçlanan yetersiz hazırlanmış projelerin başlatılmasını önlemesini bekliyor. Bu, gerçek bir sorunun doğru teşhisi - ki bu genelde aldığımızdan fazlasıdır.

Sınav 2027 bütçesinde

Liste, 2027 bütçe sürecindeki yeni sermaye yatırımlarının ve kamu işletmeleri ile devlet anonim şirketlerinin yatırım programlarının temeli olacak. Kurumların planlamalarını buna uyarlamaları gerekiyor.

Yani gelecek yıl, şimdiye dek sahip olmadığımız bir şeyimiz olacak - denetleme imkânı. 2027 bütçesinde bu listede olmayan, beş milyon euro üzeri bir sermaye projesi çıkarsa, bütün prosedür dekordur. Yalnızca listedeki projeler çıkarsa, reform işliyor demektir.

Liste Maliye Bakanlığı'nın internet sayfasında yayımlandı. Bu iyi ve bir formalite değil - kamuya açık bir belge, gelecek bütçeyle karşılaştırılabilir. O zamana kadar 41 proje, şantiyede değil kâğıt üzerinde bir rakam.