Binlerce yıllık bir doğa hazinesi, 2008'den beri yasayla korunuyor - yine de biri üzerinden özel olarak giriş ücreti almayı „akıl etti". Kratovo yakınlarındaki Kuklica Taş Bebekleri, ülkenin en nadir jeomorfolojik harikalarından biri, devletin mücevherlerini kaderine nasıl terk ettiğinin simgesi hâline geldi.

Alanda, volkanik kaya üzerinde bin yılların erozyonuyla biçimlenmiş, dört ila on metre yüksekliğinde yaklaşık 150 toprak piramit bulunuyor. Halk efsanesi, bunların lanetlenmiş bir „neşeli düğünün" taşlaşmış davetlileri olduğunu söyler - ama bilim daha sade: oluşumlar, kimi zaman iddia edildiği gibi milyonlarca değil, en fazla 20.000 yıllık.

Sorun farklı ve daha yere yakın. Kaynaklara göre, hiçbir yasal dayanağı olmayan özel kişiler derme çatma bariyerler kurmuş ve yıllardır yerli ve yabancı turistlerden giriş ücreti alıyor. Vaat edilen koruma hizmeti sahada işlemiyor, ziyaretçilerin kırılgan kayanın üzerine basmasını engelleyecek fiziksel bariyer yok ve yeni bilgi merkezi -alanı kelimenin tam anlamıyla gölgede bıraksa da- nadiren açık.

Bu ihmalin bedeli ölçülebilir. Bilim insanları, en bilinen figür grubunun yalnızca 500 ila 700 yıl daha dayanacağını tahmin ediyor - ve üzerine basma ile kötü yönetim sürerse bu süre yarıya inebilir. Kratovo belediyesi, Çevre Bakanlığı ve Kültür Bakanlığı, sorumluluğu onlarca yıldır birbirlerine atıyor.

Ve işte özü burada. Hiçbir kurum sahibi olmak istemeyince, sahibiymiş gibi parayı toplayan biri her zaman çıkar. Taş Bebekler binlerce yıl tek başına hayatta kaldı; soru şu, bizim ihtimamımızın birkaç on yılını daha atlatabilecekler mi?