Bratunac'ta, 1992 ile 1995 arasında hayatını kaybeden merkezi Podrinye ve Biraç'tan 3.267 Sırp için bir anma töreni düzenlendi. Ve bu yılkine ağırlığını veren beklenmedik bir varlıktı - saygılarını sunmaya gelen, ABD Başkanı Trump'ın manevi konular danışmanı Mark Burns.

Söyledikleri, Washington'a yakın birinden ender duyulan türden. „Savaş sırasında Boşnaklara ve diğerlerine karşı işlenen toplu cinayetleri asla görmezden gelmemeli ya da haklı çıkarmamalıyız“, dedi Burns. „Ama aynı zamanda, yine kaybedilen masum Sırp canlarını da görmezden gelmemeli, küçümsememeli ya da unutmamalıyız.“ Batı'nın resmi anlatılarının genelde kaçındığı bir simetri.

Burns, Amerikan hükümetinin temsilcisi olarak değil, dini bir temsilci olarak geldiğini vurgulamaya özen gösterdi. Hatta Bosna'daki bir anma törenine katılmak için Amerikan bağımsızlığının 250. yıl dönümünü kaçırmanın kendisine ağır geldiğini söyledi. Bu ayrım önemli - bir pastörün kişisel mesajı bir devletin resmi tutumu değildir ve öyle okunmamalıdır.

Ve işte bizim Balkan temkinliliğimiz. Bu topraklarda her kurban siyasi bir araca dönüşür ve her anma töreni, ölülerle hiçbir ilgisi olmayan mesajlar için bir sahneye dönüşme riski taşır. Burns dinler arası diyalogdan, hakikatten ve uzlaşmadan söz etti - yaralar açık kalırken onlarca yıldır duyduğumuz güzel sözler. Soru, her masum kurbanın anılmayı hak edip etmediği değil - elbette hak ediyor. Soru, Balkanlarda hafızanın neden bu kadar ender uzlaşmaya, bu kadar sık yeni bir bölünmeye götürdüğüdür.