Lokva Rogoznitsa ve Omiş yakınlarındaki yangın, yerel gönüllü itfaiye derneklerinin hatırlamadığı bir hızla ilerledi. Yol kapalı olduğu için insanlar denize doğru kaçtı ve o geceyi en iyi tek bir rakam anlatıyor: liman başkanlığı denizden 194 kişiyi tahliye etti. Otuz altı kişi tıbbi yardım istedi, on dördü hastaneye kaldırıldı, yedisi yaşam mücadelesi verdi. Yangın alanında sonradan bir ceset bulundu.

O saatlerde bölgedeki insanların cep telefonları sessiz kaldı. Erken uyarı ve kriz yönetim sistemi tek bir bildirim bile göndermedi.

Ulaşmayan bir mesaj için 8,4 milyon euro

Bu sistem 8,4 milyon euroya mal oldu ve ağustos 2023'te tek bir amaçla devreye alındı - vatandaşlara birkaç saniye içinde cep telefonlarından tehlike altında olduklarını bildirmek. Bu onun ilk sınavı değil. Dört kişinin hayatını kaybettiği ve hasarın on dört ili kapsadığı temmuz 2023 fırtınasında da devreye girmemişti. İki kez ödendi, iki kez sessizlik.

Sivil Savunma'nın açıklaması, sistemin bir bilgilendirme aracı olduğu ve devreye alınması için baş itfaiye komutanının onayının gerektiği yönünde. İtfaiye teşkilatı, tahliyenin yangın çıkar çıkmaz başladığını ve „önceliğin sahada doğrudan ve hızlı müdahale olduğu” için bütün birimlerin dakikalar içinde sahada olduğunu söylüyor. Başbakan Andrey Plenkoviç geceyi rüzgâr ve karanlıkla açıkladı: „Burada iş, rüzgâr ve gece açısından belli ki hızlıydı.”

Bu cümlelerin hepsi aynı anda doğru olabilir. Ve buna rağmen, hiçbirinin dokunmadığı bir soru duruyor: devreye girmesi, birinin yılın en hızlı gecesinin ortasında bir onayı imzalamaya vakit bulmasına bağlı olan bir sistem ne işe yarar?

Yangının kasten çıkarıldığı şüphesi

Yangının başladığı yerin yanındaki işletmenin sahibi Goran Loviç, alevlerin yolun karşı tarafından, ne turist ne de insan bulunan bir noktadan geldiğini söyledi. „Düşünüyoruz, aslında eminiz ki bu kasten yapıldı, yani insan faktörü. Kriminal polis burada, kamera görüntülerini onlara verdik ve bunun aydınlatılması için her şeyi yaptık.” İtfaiye yöneticilerinden biri aynı şeyi daha kısa söyledi - sabahın erken saatlerinde birinin onlarla oynamaya karar verdiğini.

Bu doğrulanırsa, hikâyenin yalnızca rüzgârı değil, adı soyadı olan bir failiyle karşı karşıyayız. Birileri, yazın en sıcak döneminde, insan dolu bir kentin üzerinde ateş yaktı. Bu bir tercihtir, hava olayı değil.

Yangınlar vize istemiyor

Omiş'teki kabul merkezinde yaklaşık 2.000 kişi geceledi; yerel işletmeciler 1.300 öğün hazırladı. Slovenya yardım gönderdi, Vukovar 10.000 euro yolladı. Dayanışma, her zamanki gibi, sistemden hızlı çalıştı.

Bu bölge aynı yazı ve aynı rüzgârı paylaşıyor. Farkı yaratan, ilk on dakikada olanlar - telefonun çalması ya da susması. Omiş'ten gelen mesaj, yangının şiddetli olduğu değil. Mesaj şu: bir uyarı gönderilsin diye para ödenmişti ve uyarı gelmedi.