Македонија има 6,9% повеќе странски туристи од јануари до март годинава, споредено со истиот период лани. Бројка која официјалните соопштенија ја преставуваат како „позитивен сигнал за туризмот”. Реалноста, како што секогаш во статистиките, е малку покомплексна.

Само во март, во земјата дошле 73.921 туристи и оствариле 134.233 ноќевања. Доминираат странските туристи – 80,3% од вкупниот број посетители, и 73,5% од ноќевањата. Тоа не е изненадување за никого кој зависи од туризам – домашниот туристички пазар е премал за да го одржи системот.

Кварталните бројки откриваат нешто поинтересно. Странските туристи + 6,9%. Домашните туристи + 1,3%. Скоро петкратно поголем раст за странци. Но во истиот период, вкупните ноќевања се намалени за 0,3%. Тоа значи дека странските туристи доаѓаат, ама остануваат пократко – победа во „бројки на туристи”, загуба во „ноќевања по турист”.

Што е тоа значи во практика? Дека Македонија станува дестинација за краток уикенд наместо за подолги одмори. Бугарски и грчки туристи доаѓаат за два дена. Германци и Турци (двете најголеми групи на странци во март) – можеби за три-четири. Никој повеќе не доаѓа за десет дена како во „златното време” на југословенскиот туризам.

Прашањето кое треба отворено да се поставува: зошто странските туристи остануваат пократко? Дали ја имаме потребната инфраструктура за подолг престој? Доволно атракции за повеќедневен план? Доволно квалитетни хотели надвор од Охрид? Доволно опции за деца на семејства кои патуваат?

Одговорите се различни во различни региони. Охрид сè уште работи како прва дестинација. Скопје како втора. Битола и Преспа како третиа. Но статистиката треба да ни го каже она кое не сакаме да го слушнеме: дека сме станале „пат-стоп”, не „одредиште”. Странските туристи се на пат до некаде друго, и Македонија е во среднината.

За инвестиции во туризам, ова е важно. Хотел кој се планира за петдневен престој, треба различен бизнис модел од хотел за тридневен. Различни ресторани, различни услуги. Различна цена за ноќ. Ако вкупниот тренд оди кон „брзи посети”, тогаш кое е следното десетогодишно планирање?

До сега – 6,9% повеќе доаѓаат. Тоа е добра вест. Но колку остануваат – тоа е поинтересното прашање.