Google и SpaceX преговараат за нешто што до пред неколку години би звучело како научна фантастика – лансирање на дата центри во орбита. Според извор на Wall Street Journal, двете компании размислуваат за заедничка операција која ќе ги пресмета сметките за пресметковната моќ во ера на вештачка интелигенција со потполно нова инфраструктура – онаа над атмосферата.

Тајмингот не е случаен. SpaceX се подготвува за IPO од 1.75 билиони долари до крајот на годината, и орбиталните дата центри се една од приказните со кои на инвеститорите се продава визија за иднината. Елон Маск со месеци тврди дека работата во орбита ќе биде поевтина од терестичките дата центри – барем кога ќе се зрелее технологијата – и дека таа елиминира локалните протести против гигантски постројки на копно.

Бројките во моментов не му одговараат. Изградба и лансирање на сателит и понатаму е скапо колку да го прави орбиталниот компјутер економски бесмислен во споредба со кој било обичен дата центар на земја. Но Маск и Google играат на дугорочна сметка – ако цената на лансирање падне (а Starship токму тоа го ветува), пресметката може да се преврати.

Google не става сè на едно место. Компанијата истовремено разговара со други лансирачки фирми и веќе има свој проект – Project Suncatcher, објавен крајот на минатата година, со прв прототип сателит најавен за 2027 година. Со други зборови, Google прави она што секогаш го прави – паралелни преговори со сите играчи, така што никој од нив не може да го уценува.

Има уште една нота – Anthropic неодамна склучи договор со SpaceX за користење на пресметковните ресурси од xAI дата центарот во Мемфис. Истиот круг на компании со ист крај на сметката – орбитата.

Историја меѓу Google и SpaceX веќе постои. Уште во 2015 година, Google инвестираше 900 милиони долари во SpaceX. Сега ја прошируваат соработката за рамништа кои до пред 10 години се сметаа за теоретски. Прашањето не е „дали” – прашањето е „кога”. И кој ќе плати за енергетска криза која може да следи кога планетата ги испрати своите сервери в небо.