Кристофер Нолан, режисерот со Оскар чија нова верзија на „Одисеја” в моментов руши рекорди во кината, доби прашање за вештачката интелигенција и одговори со слика што тешко се заборава. Тројанскиот коњ, рече, но со еден пресврт: „Вештачката интелигенција е тројански коњ за кој сите знаат дека Грците се внатре.”

Потоа отиде и подалеку – тоа е, вели, „проѕирен коњ, направен од стакло”. Со други зборови, стапицата е видлива за секого, а сепак ја пуштаме внатре. За режисер што градел кариера на слики, ова е ретко прецизен начин да се каже дека проблемот не е технологијата сама по себе, туку тоа што ѝ веруваме и покрај сè што гледаме.

Она што најмногу го охрабрува Нолан е скепсата – особено кај младите. „Никогаш не сум видел технологија што напредува толку брзо, а е толку целосно отфрлена од јавноста”, вели тој. Реакцијата на ВИ-видеата на интернет, младите што веднаш ги нарекуваат „ВИ-ѓубре” и ги ставаат во кутија – тоа, според него, е здрава скепса.

И тука доаѓа делот што вреди да се потцрта. Нолан не вели само дека технологијата треба да се гледа со сомнеж – вели дека и мотивите на оние што ни ја нудат треба да се гледаат со истиот сомнеж. „Тогаш ќе го извлечеме најдоброто од новата технологија, наместо слепа вера дека сè ќе биде во ред.” Реченица што одлично се преведува од Холивуд на Балкан – колку пати ни продале нешто ново токму со ветување дека сè ќе биде во ред?

Нолан не е нов во отпорот кон технологијата – познат е по тоа што одбива паметен телефон, а „Одисеја” ја снимил целосно на Imax филмска лента и камери, прв во историјата. Кога „Њујорк Тајмс” го праша дали се смета за технофоб, одговори прецизно: „Се сметам за техно-скептик.” Разликата не е ситна.

„Прифаќам нова технологија постојано, но таа обично ни се продава на сметка на системи што сè уште се валидни”, вели тој за својата индустрија. „Тоа го видов – го фрламе детето заедно со водата од бањата. Речиси го изгубивме филмот!” Човекот што стои на чело на Здружението на режисери зборува за својот занает, но поуката не бара превод.