Има патишта што ги правеле војски за да поминат, и потоа сто години никој не поминал по нив. Земјениот пат на Пелистер, оној што го газеле војници во Првата светска војна, е токму таков. Сега тој пат треба да оживее – но не за колони, туку за планинари и велосипедисти.

Планот е стариот француски пат од инфо-центарот на Пелистер до Преспа да се обнови во траса од околу 40 километри, што ќе го поврзе Големото Езеро со Брајчино. Примарната намена е противпожарна заштита, но патот ќе биде отворен и за пешаци и за велосипедисти.

„Ќе го реализираме сонот на многу генерации да се поврзе Брајчино со Големото Езеро. Тоа ќе биде пешачка и велосипедска патека”, изјави Иванчо Тошевски, директор на Националниот парк Пелистер.

Патот од битолската страна кон Големото Езеро функционира со години, но карпестиот терен, стрмните делови и гранитната структура го прават тежок дури и за теренски возила. Националниот парк веќе расчистил делови од камења и растителност до локалитетот Широка, каде што се планира обнова на ловечка куќа.

Планина што гори или планина што се посетува

Обновата е дел од десетгодишна програма за противпожарна заштита на Пелистер. Тука лежи и најпаметниот дел од целата приказна: во држава каде што секое лето се брои по хектари изгорена шума, патот што овозможува пристап на пожарникарите не е трошок за туризам – тоа е инфраструктура за преживување на паркот. Она што туристот ќе го доживее како поглед кон Преспанското Езеро од едната и кон Пелагонија од другата страна, за парковата служба е линија по која може да стигне возило кога ќе биде најпотребно.

Проектот вклучува и планови за конзервација на Рупа – езеро кое постоело во времето на Првата светска војна, а потоа било исушено за воени потреби. Сто години подоцна, обидот е да се врати водата таму каде што војската ја одвела.

Дополнителен развоен потенцијал се очекува со планираното отворање на граничниот премин Маркова Нога во 2028 година, што би можело да создаде поширок регионален туристички правец меѓу Пелистер, Преспа и соседните области. Дотогаш, реалниот тест не е дали патот ќе биде најавен – тоа веќе е направено. Тестот е дали за десет години ќе постои или ќе се вика „започнат”.