Двесте и педесет илјади евра. Тоа е грантот што Шпанија го обезбеди преку Сметката за социјална кохезија при Банката за развој на Советот на Европа, за подготовка на инвестицијата за ФИНКИ и за Факултетот за физичко образование, спорт и здравје во кампусот на УКИМ.

Пред некој да се израдува премногу: тоа не се парите со кои ќе се довршат двете згради. Целата проценета вредност на проектот е околу 36 милиони евра. Грантот е за техничка подготовка – документација, проектни решенија, планирање, ревизија на постоечката состојба. Со други зборови, парите за да се дознае колку точно ќе чини.

Единаесет години недовршен бетон

Изградбата на факултетските објекти почна во 2015 година, па работите беа прекинати. Она што требаше да биде нов универзитетски простор со години остана скелет во кампусот. Според претходно објавените податоци на Министерството за образование и наука, реализацијата на двата објекта останала на релативно ниско ниво пред прекинот.

Долгиот застој го прави продолжувањето потешко, не полесно. Не е доволно градежните работи едноставно да продолжат од точката на која запреле. Мора повторно да се утврди состојбата на конструкциите, да се ревидира документацијата и проектите да се приспособат на современите стандарди. Единаесет години бетон изложен на време не е исто што и градилиште во пауза.

Што точно се потпиша

Договорот беше потпишан во присуство на министерката за образование и наука Весна Јаневска, шпанскиот амбасадор Рафаел Соријано Ортиз и заменик-гувернерот на Банката за развој на Советот на Европа Томаш Бочек.

Според Банката, средствата треба да овозможат насочена техничка помош за подготовка и навремено започнување на инвестицијата за најголемиот јавен универзитет во земјава. Јаневска изјави дека поддршката ќе го забрза почетокот и завршувањето на проектот.

Планот предвидува двете недовршени згради во кампусот да се приспособат за потребите на ФИНКИ и меѓусебно да се поврзат со мост, за да се олесни комуникацијата и интердисциплинарните студии. За Факултетот за физичко образование се предвидува целосно нов објект на неговата сегашна локација.

Соработката не почнува сега

Банката за развој на Советот на Европа работи со Македонија од 2007 година. Одобрила кредити за десет проекти во јавниот сектор во вкупна вредност од 314 милиони евра. Преку тоа финансирање се изградени околу 100 објекти за физичко образование и се реконструирани 120 основни и средни училишта, што опфатило околу 122.000 ученици.

Значи механизмот функционира и има историја. Прашањето не е дали Банката ќе исполни. Прашањето е дали останатите 35 и пол милиони евра ќе бидат обезбедени од државниот буџет, преку заем, и во кој рок.

Мерката што не е потпис

ФИНКИ е меѓу факултетите со најмногу студенти, со програми во области кои бараат современа дигитална и лабораториска инфраструктура. Вештачка интелигенција, софтверско инженерство, компјутерски науки – тоа не се дисциплини што се развиваат само преку наставни програми. Бараат лаборатории, амфитеатри, простор за истражување.

Генерации студенти поминаа низ факултетите гледајќи го тој недовршен бетон низ прозорецот. Вистинскиот успех нема да се мери со потпишани договори и соопштенија. Ќе се мери со тоа дали по техничката подготовка ќе се обезбеди целосната финансиска конструкција, дали ќе почнат градежните работи, и дали тие нема да застанат уште еднаш на десет години.