Додека светот гледа во екраните и чека вести за ново коло преговори меѓу Вашингтон и Техеран, Стреитот Хормуз – артеријата низ која тече 20% од светската нафта – влезе во вториот ден на американска поморска блокада. И токму тука приказната станува интересна, зашто блокада на Хормуз не е блокада на Иран. Тоа е блокада на целиот свет.

Преговори во ќорсокак, блокада во полн замав

Американско-иранските разговори во Пакистан пропаднаа, а сега се шпекулира дека новото коло може да се одржи во Турција или Египет. Но додека дипломатите бараат нова локација, американската морнарица веќе ја покажува мускулатурата. Џеј Ди Венс, потпретседателот на САД, иранските постапки ги нарече „економски тероризам” – термин кој Вашингтон вообичаено го резервира за непријатели кои сака да ги демонизира пред домашната публика.

Кина не се плаши, Европа молчи

Пекинг ја нарече блокадата „опасна и неодговорна” – и не остана само на зборови. Кинески танкер помина низ Хормуз и покрај блокадата, што е јасна порака: Кина нема да дозволи Америка да одредува кој смее да плови низ меѓународни води. Дали некој се сеќава кога последен пат некој толку отворено му пркосеше на Вашингтон на море? Ова не е инцидент – ова е геополитички преседан.

Италија го прекинува она што другите не смеат

Среде сиот хаос, Италија ги суспендира одбранбените договори со Израел. Тивко, без фанфари, но со јасна порака. Додека повеќето европски земји се однесуваат како да не гледаат што се случува, Рим направи конкретен чекор. Прашањето е – дали ова е почеток на тренд или изолиран случај?

Земјоделска катастрофа на хоризонтот

ОН предупредуваат на глобална земјоделска катастрофа ако блокадата продолжи. И тука не станува збор за теорија – енергенсите го движат транспортот, ѓубрињата, наводнувањето. Кога ќе скокне нафтата, скокнува се. На Балканот го знаеме тоа подобро од другите – секоја глобална криза кај нас се чувствува двојно. Лебот поскапува, горивото поскапува, а платите стојат во место како заковани.

Што значи ова за регионот?

Додека големите играчи си ги мерат силите околу Хормуз, земјите како нашите стојат на маргината и чекаат пресуда. Никој не не прашува, ама сите ќе ги чувствуваме последиците. Ако блокадата потрае, цените на горивата и храната ќе скокнат и кај нас – и тоа не како можност, туку како сигурност. Прашањето не е дали, туку колку брзо.