Meshkujt po bëhen gjithnjë e më pak të frytshëm, dhe shkenca po fillon të kuptojë sa dramatikisht. Një hulumtim i ri spanjoll tregoi dallime të mëdha në cilësinë e spermës madje edhe mes qyteteve të të njëjtit vend - kurse arsyeja, thonë studiuesit, ka të ngjarë të mos jetë te mënyra e jetesës, por te diçka që marrim frymë, pimë dhe hamë që nga lindja.

Shifrat janë mbresëlënëse. Meshkujt nga Asturia në veri kanë rreth 95 milionë spermatozoidë të lëvizshëm për ejakulim, kurse ata nga Madridi - vetëm rreth 50 milionë. Meshkujt nga qytetet jugore dhe juglindore spanjolle kanë shifra po aq të ulëta. Hulumtimi, i kryer nga grupi UR dhe i prezantuar në kongresin evropian për riprodhim në Londër, mati numrin e përgjithshëm të spermatozoidëve të lëvizshëm - tregues kyç i fertilitetit.

Pamja më e gjerë është edhe më shqetësuese. Një hulumtim danez qysh në vitin 2017 tregoi se përqendrimi i spermës ishte përgjysmuar për pesëdhjetë vjet - rënie kaq e shpejtë sa nuk mund të shpjegohet me gjenetikë. Fajtore, sipas hipotezës kryesore, është mjedisi: ndotja e ajrit dhe e ujit, kimikatet, çrregulluesit endokrinë, pesticidet. Në një hulumtim, mikroplastika u gjet në 55 për qind të mostrave.

Ka edhe këshillë që çdokush mund ta ndjekë. Meshkujt që marrin 30 për qind të kalorive ditore nga ushqimi ultra i përpunuar kanë rezultate më të këqija. Por studiuesit paralajmërojnë se ekspozimi kyç ndoshta ndodh qysh në mitër dhe fëmijërinë e hershme - që do të thotë se problemi është sistemik, jo individual.

Për Ballkanin, ku për fertilitetin rrallë flitet hapur, ky është kujtues se statistika nuk ndalet në kufi. Mes 15 dhe 17 për qind të çifteve në moshë riprodhuese përballen me infertilitet, kurse në gjysmën e rasteve faktori është mashkullor. Ndërsa ndotja dhe mikroplastika përhapen pa pasaportë, pyetja nuk është a na prek edhe ne, por pse aq pak flitet për këtë. Disa probleme heshtin pikërisht sepse prekin aty ku meshkujt më së vështiri e pranojnë brishtësinë.