Kneževiqi bëri thirrje për kryengritje nëse Podgorica i pranon kushtet kroate për BE-në, ndërsa borxhin ndaj Zagrebit do ta kthente duke shitur veshka

Milan Kneževiqi gjeti një kundërshtar të ri nga i cili thotë se Mali i Zi duhet të mbrohet - qeverinë e vet. Deputeti prorus dhe proserb në Kuvendin malazez këtë javë bëri thirrje për „kryengritje“ nëse Podgorica i pranon tetë kushtet që Kroacia i vendosi në negociatat e anëtarësimit të Malit të Zi me BE-në. Fjalimi përkoi me samitin e Këshillit Evropian në Bruksel, ku kryeministri kroat përsëriti se Mali i Zi duhet t'i plotësojë kushtet nëse do t'i përfundojë negociatat deri në fund të vitit.

„Do të ngrihemi në kryengritje nëse e bëjnë këtë. Ta mbrojmë sovranitetin e shtetit, ta mbrojmë Prevlakën nëse duhet, por këtë herë nuk do ta mbrojmë Prevlakën nga kroatët, por nga Qeveria“, tha lideri i Partisë Demokratike Popullore. Lista e tij e „kapitullimeve“ është e gjatë: anija „Jadran“, 17 milionë euro dëmshpërblim, Prevlaka, prona në Bokën e Kotorrit dhe ndryshimi i emrit të pishinës „Zoran Džimi Gopčević“.

Pastaj pasoi një propozim që parlamentarizmi ballkanik do ta mbajë mend gjatë. Kroacia kërkon 2,7 miliardë euro për pronë ushtarake nga suksesioni i ish-RSFJ-së - shifër që javën e kaluar e përmendi ministri kroat i Punëve të Jashtme Gordan Grlić Radman. Kneževiqi „llogariti“ si të kthehet borxhi: Mali i Zi ka 520.000 banorë, një veshkë në tregun e zi kushton 50.000 euro, kështu që nëse secili shet nga një, do të mblidhen 2,6 miliardë, ndërsa për pjesën tjetër klanet e Kavaçit dhe Shkaljarit le të huazojnë nga 50 milionë euro. „Dhe të hyjmë në Bashkimin Evropian si njerëz me një veshkë, e gjithë popullsia“, tha ai.

Llogaritja, në fakt, nuk del as si llogaritje. 520.000 veshka nga 50.000 euro bëjnë 26 miliardë, e jo 2,6 - dhjetë herë më shumë se sa tha deputeti nga foltorja. Por fjalimi nuk ishte për matematikë.

Përfundoi me një fjali që edhe sipas standardeve ballkanike të ndal frymën: „Dhëntë Zoti t'ju hipin të gjithëve në atë „Jadran“ dhe t'ju dërgojnë në Lora ose t'ju hedhin në erë.“ Lora është një ish-bazë ushtarake në Split, e njohur për kampin në të cilin në vitet nëntëdhjetë u keqtrajtuan dhe u vranë të burgosur. Këtë ia tha shumicës parlamentare të shtetit të vet.

Kneževiqi nuk është figurë margjinale. Ai për vite ishte një nga liderët e Frontit Demokratik, i cili kundërshtonte hyrjen e Malit të Zi në NATO dhe mbështeste marrëdhënie të ngushta me Serbinë dhe Rusinë. Ishte ndër të akuzuarit për tentativën e grushtit të shtetit në zgjedhjet e vitit 2016, ndërsa u lirua me vendim të formës së prerë në shkurt 2026. Kroacia në korrik 2024 e shpalli person të padëshirueshëm, së bashku me kryetarin e Kuvendit malazez Andrija Mandić dhe zëvendëskryeministrin e atëhershëm Aleksa Bečić - pasi Kuvendi miratoi një rezolutë për gjenocidin në Jasenovac, Dachau dhe Mauthausen.

Më e lehta është që fjalimi të shlyhet si folklor. Por kushtet janë reale, ndërsa kryeministri kroat në Bruksel e bëri të qartë se pa to nuk ka përfundim të negociatave deri në fund të vitit. Kështu Mali i Zi qëndron mes një fqinji që kërkon të paguhen borxhet e viteve nëntëdhjetë dhe një deputeti që e ofron gjithë kombin në tregun e zi. Ndërsa Maqedonia, e cila rrugën drejt Brukselit e di përmendësh, mund vetëm të pyesë: sa vende të tjera ballkanike do të hyjnë në Union me një listë bilaterale në dorë?