Të çara San Andreas në Kaliforni ka arritur nivelin më të lartë të tensionit në 1.000 vjetët e fundit - dhe pikërisht kjo e bën aq të rrezikshme. E gjatë gati 1.300 kilometra, nga Palm Springs deri te gjiri i San Franciskos, e çara ka qenë e qetë për dekada. Dhe pikërisht ajo qetësi ka lejuar të grumbullohet një presion i madh.

Gjeologët analizuan të dhëna të mbledhura gjatë një mijëvjeçari të tërë për të vlerësuar rrezikun e ardhshëm. Përfundimi: tensioni është historikisht i lartë, kryesisht sepse në shekullin e fundit nuk pati tërmet të madh që do ta lironte energjinë e grumbulluar. Me fjalë të tjera, sa më gjatë të zgjasë heshtja, aq më i fortë është goditja që po përgatitet.

Megjithatë, shkenca mbetet e sinqertë për atë që nuk e di. Sizmologia dr. Lusi Xhons paralajmëron se „për një gjeolog, 'së shpejti' mund të nënkuptojë 'në shekullin tjetër'". Studimi thotë se rreziku po rritet, por nuk mund t'i përgjigjet pyetjes së vetme që duan të gjithë - kur. Harold Tobin nga Universiteti i Uashingtonit tregon skenarin më të tmerrshëm: plasja e dy të çarave njëkohësisht, çka do të ishte shumë më shkatërruese se një tërmet i zakonshëm. Për krahasim, tërmeti i Loma Prietas në San Francisko në vitin 1989 mori 63 jetë.

Për ne në Ballkan kjo nuk është lajm ekzotik i huaj. Rajoni rri mbi të çara të vetat dhe e di shumë mirë çfarë do të thotë kur dridhet toka - Shkupi 1963, dridhjet e fundit në fqinjësi. Dallimi është te gatishmëria: ndërsa Kalifornia harxhon miliarda për studime dhe standarde ndërtimi, te ne pyetja se sa të sigurta janë ndërtesat ku jetojmë ende merr përgjigje jobindëse. Heshtja para tërmetit është e njëjtë kudo - ndryshon vetëm sa të gatshëm jemi për çastin kur ajo mbaron.