Është nënshkruar një ligj që i jep presidentit amerikan kompetencën të godasë me tarifa deri në 100 për qind pesë blerësit më të mëdhenj të naftës dhe gazit rus. Nuk është vështirë të merret me mend kush janë. Kina dhe India janë në krye të listës, dhe këto të dyja bashkë morën pjesën më të madhe të fuçive eksportuese ruse në katër vitet e fundit.

Shifrat janë të qarta. Sipas të dhënave të qendrës hulumtuese CREA, nga dhjetori 2022 deri në gusht 2026 Kina mori 50 për qind të eksportit rus të naftës bruto, India 37 për qind. Turqia dhe Bashkimi Evropian, nga 5 për qind secila. Pra, ndërsa Brukseli mburrej sa ishte shkëputur nga nafta ruse, dy vende po e blinin thuajse të gjithën.

Ligji ka 48 faqe dhe mban emrin e senatorit Lindsi Grejm, i cili vdiq më 11 korrik në moshën 71-vjeçare. Grejmi ishte ndër avokatët më të zëshëm të masave më të ashpra ndaj Moskës pas pushtimit të shkurtit 2022 dhe vdiq pak pas kthimit nga Kievi. Ligji përfshin edhe presidentin rus, funksionarë të lartë, institucione financiare dhe të ashtuquajturën flotë-hije të tankerëve me të cilën Moska i anashkalon kufizimet ekzistuese.

Ka edhe një dalje. Vendet që importojnë më pak se 15 për qind gaz natyror nga Rusia dhe që aktivisht e ulin atë varësi janë të përjashtuara. Me fjalë të tjera: dënimi është për ata që vazhdojnë të blejnë shumë, jo për të gjithë.

Nga Uashingtoni kanë nisur tashmë fjalët e mëdha. Senatori demokrat Riçard Blumental i quajti masat „sanksione shkatërruese“ që do ta mbytin makinerinë e luftës së Putinit. Presidenti ukrainas Volodimir Zelenski e përshëndeti miratimin, duke theksuar simbolikën e datës - në të njëjtën javë kur mbi Ukrainë binin sërish raketa ruse.

Por këtu nis pyetja e vërtetë. Një tarifë prej 100 për qind ndaj Kinës dhe Indisë nuk është sanksion ndaj Rusisë, është sanksion ndaj tregtisë botërore me naftë. Nëse blerësit tërhiqen, fuçitë nuk zhduken - thjesht gjejnë një rrugë më të gjatë, më të shtrenjtë dhe më të errët deri te tregu. Dhe kur rruga deri te tregu shtrenjtohet, faturën nuk e paguan vetëm ai që e shkruan.

Në Ballkan kjo skenë na është e njohur nga ana tjetër. Sa herë që të mëdhenjtë grinden mbi çmimet e energjisë, vendet e vogla përfundojnë si pjesë e një llogarie të huaj, pa i pyetur askush. Sa nga ky ligj do të zbatohet vërtet, dhe sa mbetet letër për tryezën e negociatave? Pikërisht kjo është pjesa që askush nuk e thotë me zë të lartë.