Soru somuttu: Hükümet akaryakıtta KDV oranını düşürmeyi planlıyor mu? Başbakan Hristiyan Mickoski'nin yanıtı da somut geldi.

"Evet, planlıyoruz, net bir stratejimiz var, net bir planımız var" dedi.

Tek cümlede üç iddia ve hiçbirinde içerik yok. Ne zaman düşecek? Kaçtan kaça? Önlem hangi koşulda devreye girecek? Bunların hiçbiri gelmedi. Akaryakıtta KDV oranı hâlâ yüzde 18.

Fiyatlar 2022 seviyesinde

Soruyu acil kılan bağlam: Enerji Düzenleme Komisyonu kararına göre motorin litre başına 101,5 dinar, Eurosuper BS-95 ise 93 dinardan satılıyor. Bu, 2022 yılının ekim, daha doğrusu kasım ayından bu yana en yüksek seviye.

Hükümet tam olarak bu önlemi daha önce de uygulamıştı - diğer ürünlerin fiyatlarına etkisini yumuşatmak için KDV indirimi ile birlikte ÖTV indirimi. Yani araç mevcut, denenmiş ve nasıl işlediği biliniyor. Şimdi ondan geri duruluyor.

"Birkaç yıl da sürebilir"

Gerekçe makroekonomik. "Analizlerimize göre bu sürecek, Körfez'de yaşanan bu durum birkaç yıl da sürebilir, bu yüzden ülkedeki makroekonomik istikrarı bozmamak için adımlarımızı dikkatle atıyoruz" dedi Mickoski.

Argüman meşru - kriz yıllarca sürecekse, bütçe alanını ilk ayda harcamak kötü bir taktik. Ama o zaman "planlıyoruz, net bir planımız var" kulağa geldiğinden başka bir şey ifade ediyor. Plan, işler çok daha kötüye gidene kadar hiçbir şey yapmamak demek - ve devreye girme eşiğinin söylenmemiş olması demek.

Mickoski, önceki dönemde olduğu gibi akaryakıt indirimi için OKTA ile görüşülüp görüşülmediği sorusunu da yanıtsız bıraktı.

Her zaman elin altındaki karşılaştırma

Onun yerine bölgesel karşılaştırma geldi. Başbakana göre buradaki motorin, Arnavutluk'takinden litre başına yarım euro, Sırbistan'dakinden 35 sent ve bölgedeki tüm ülkelerden - Yunanistan, Hırvatistan, Slovenya, Bosna-Hersek, Karadağ - litrede 30 ila 50 sent daha ucuz. Komşu ülkelerden gelen vatandaşlar Makedonya pompalarında depo dolduruyormuş.

"Siyaseti bir kenara bırakıp rakamlara bakmaya başlarsak, şu anda en ucuza ödediğimiz sonucuna varırız, çünkü hepimiz petrol ve petrol ürünlerini aynı yerden alıyoruz" dedi Mickoski.

Rakam muhtemelen doğru. Ama "Arnavutluk'tan ucuz", "neden geçen yıla göre yüzde 30 pahalı" sorusunun yanıtı değil. Deposunu dolduran sürücü kendini Tiran'la kıyaslamıyor - geçen yılki kendi faturasıyla kıyaslıyor.

Rezervler ve enflasyon

Mickoski, devletin petrol rezervlerinin artan tüketimi karşılamaya yettiğini - kriz öncesi dönemin yüzde 50-60'ına kadar - ve herhangi bir yasak getirilmediğini söylüyor. Bölgedeki birkaç havalimanı Makedonya'dan yeniden ihracat yoluyla besleniyor.

Enflasyonu da öne çıkardı: temmuzda yıllık yüzde 2,3 ile bölgenin en düşüğü ve perakendede yüzde 1,7-1,8. "Gerçekler bunlar" diye bitirdi başbakan.

Gerçekler gerçektir. Ama akaryakıt, bu ülkedeki neredeyse her irsaliyede bir girdi kalemi ve pompadan rafa geçiş aynı ay içinde olmuyor. Başbakanın kendisinin uyardığı gibi durum gerçekten birkaç yıl sürecekse, soru KDV'nin düşürülüp düşürülmeyeceği değil. Soru şu: tetikleyici ne olacak - ve neden yüksek sesle söylenmiyor?