Teknolojik-Endüstriyel Kalkınma Bölgeleri Müdürlüğü başkanı Dimovski'ye göre, TIR bölgelerindeki ortalama maaş 2025 yılında yüzde 6 arttı. Bu, hükümetin başarı olarak paylaşmak istediği mesaj. Ama bu, tablonun yalnızca yarısı. Diğer yarısı, aynı yıl iki büyük şirketin - Dura ve Aptiv - bölgelerden çekilmesi.

Olumlu tarafla başlayalım. Yüzde altı maaş artışı gerçek. Devrim niteliğinde değil, ama enflasyonun üstünde (yaklaşık yüzde 4). Bu, TIR bölgesindeki işçilerin reel satın alma gücünün yaklaşık yüzde 2 arttığı anlamına gelir. Ulusal ölçekte iyi haber. Makedonya'nın endüstri sektöründeki maaşları geleneksel olarak bölgenin gerisinde kalır, ve herhangi bir iyileşme memnuniyetle karşılanır.

Ama bağlam başlığa girmeyen şey. Dura, Üsküp'te birkaç yüz çalışanı olan bir otomobil parçaları şirketiydi. Aptiv ise ülkede daha büyük bir konuma sahip yazılım ve elektronik şirketidir. İkisi de ayrılış veya küçülme ilan etti. Resmi neden „küresel strateji yeniden yapılandırması". Gayri resmi: yüksek enerji fiyatları, Avrupa otomotiv endüstrisindeki değişimler ve Bulgaristan ile Romanya'ya göre Makedonya'da rekabetçi olmayan maaşlar.

Dimovski, Dura ve Aptiv dışında başka ayrılış duyurusu olmadığını savunuyor. Bu, tekrar eden bir ifade - ve her seferinde klasik bir siyasi iletişim hamlesi. „Şu an başka yok" diyorsun, başkalarının bir sonraki açıklamaya kadar duyurmayacağı umuduyla. Gerçek farklı. Birkaç şirket daha küçülme görüşmelerinde. İsimler henüz kamuya açık değil.

Direktörün ifade ettiği gibi konseptte değişim somut bir şey demek. Eski model - 10 yıllık vergi muafiyeti, ucuz iş gücü, asgari düzenleme - artık çalışmıyor. Bulgaristan ve Romanya'da daha ucuz iş gücü var. Macaristan ve Çekya'da daha kalifiye iş gücü var. Makedonya arada - en ucuz değil, en kalifiye değil. Ve bu yüzden şirketler iki avantajdan birinin daha belirgin olduğu yere gidiyor.

Bu, kalan işçiler için ne anlama geliyor? Kısa vadede - daha yüksek maaşlar. Şirket iş gücünü kaybedebileceğini gördüğünde, maaş artar. Bu ekonomik gerçek. Uzun vadede - belirsizlik. Bölgeler şirket kaybediyor. Yedekler bir kumar. Yenisi gelir, gelmez. Bakan konsepti değiştireceklerini söylüyor. Ama konsept değişimi bir gecede olmaz. Yıllar sürebilir. Bu arada - bugün yüzde 6 büyüme iki yıl sonra yüzde 0 büyümeye dönüşebilir. Ve bu, ucuz enerji ve ucuz maaşlar dışında avantajı olmayan küçük bir ülkedeki endüstri bölgelerinin gerçeğidir - ve birini zaten kaybetmiştir.