Владимир Путин на форумот „Отворен дијалог” во Москва ја објави својата нова теза – светот е во „длабока трансформација”, а правилата на западот ја губат „обврзувачката сила”.

Од Путин до сите медиуми во Москва ова не е изненадување. Реториката за „мултиполарен свет” Кремљ ја гради со години. Но еден елемент е нов – тонот е експлицитно тријумфалистички. „Земјите кои ги задржале своите суверенитети во клучни сектори стануваат сè позначајни”, изјави Путин. Превод – Глобалниот југ повеќе не нè слуша вас (Запад), вас слуша нас.

Економијата, финансиите, технологијата, демографијата – сите тие според Путин минуваат низ „неповратни промени”. Звучи како говор за внатрешна публика, но публиката е поширока. Форумот собра претставници од над 120 земји – од африкански држави до Индија, Бразил, и Казахстан.

„Моделот на глобален развој ќе биде одржлив и праведен само ако се темели на принципите на еднаквост и заемно почитување”, изјави Путин. Реторика што во европска ослободена од иронија среда звучи разумно. Но кога зборува водачот на земја која е во активна војна на туѓа територија – „заемно почитување” има друга сладост.

За Балканот Путиновата визија има конкретна геополитика. Србија со неа се потпира – Александар Вучиќ повторно гради сценарио за постепена ориентација кон руските економски и енергетски кругови. Северна Македонија, во НАТО, ја има другата страна. Но економијата нема паспорт – и кога руски гас, индиска нафта, и кинеска технологија се собираат во еден синџир, линиите се повеќе бледат.

Прашањето кое Путин не го одговори: дали „мултиполарен свет” значи поправеден свет, или само поголем избор на господари? Историјата не дава многу примери за првото.