Советот на Град Скопје го разреши Училишниот одбор на гимназијата „Панче Арсовски“. Одлуката е донесена по извршно решение на Државниот просветен инспекторат, кој утврдил „потешки повреди во работењето“. Советниците што гласаа за неа никогаш не го видоа извештајот во кој пишува кои се тие повреди.

Тоа е целата приказна во една реченица – и таа не е за едно училиште.

Што знаат советниците, а што не

Од службите на Град Скопје појаснија дека Советот и градоначалникот немаат законска надлежност да ги преиспитуваат или толкуваат одлуките на Инспекторатот, туку се должни да го спроведат извршното решение. Ако Советот не го стори тоа, по право на надзор Министерството за образование ќе го разреши одборот и ќе назначи вршител на должност директор.

Правно, тоа најверојатно е точно. Советот навистина не е второстепена комисија. Советничката од ВМРО-ДПМНЕ Анета Марковска-Илиевска го формулираше на истиот начин: „Ние овде не сме ниту суд ниту второстепена комисија“ – Советот, според неа, е тука само да одлучи за, против или воздржан.

Но тогаш се поставува друго прашање, и никој не го одговори денес: што е поентата од гласање за кое телото што гласа однапред знае дека има само еден дозволен исход, и за кое не му се доставени доказите? Гласањето без увид не е одлука – тоа е потпис.

Кои се „тешките повреди“

Според советникот Горан Симоновски од СДСМ, тие се две. Прво: неостварен фонд на часови затоа што час не бил запишан во електронскиот дневник – при што законот дозволува отстапка од 5 отсто. Второ: екскурзија која траела еден ден повеќе затоа што автобусите на превозникот се вратиле по 12:00 часот, па тоа се смета за уште еден ден.

Ако тоа е точниот опис на прекршоците, тогаш формулацијата „потешки повреди во работењето“ носи многу поголема тежина од самите наводи. А формулацијата е она што пристигнува до Советот – не наводите.

Симоновски посочи и што направил разрешениот директор Јован Петрески, кој со училиштето раководел од 2018 година: поставил фотоволтаици на училишниот покрив, ги заменил сите прозорци, ставил енергетски ефикасна фасада. Тоа се работи што сега стојат на списокот на владини планови за други училишта.

Хронологијата

Инспекторатот прво доставил извештај со предлог-мерки до директорот, потоа и до Училишниот одбор. Бидејќи двете страни не постапиле во законскиот рок од 30 дена, случајот стигнал до Советот на Градот како основач на средното училиште. Директорот, пак, бил разрешен уште на 27 август. Одборот е разрешен шест месеци откако истиот тој Совет го назначил.

Советничката Катерина Цаневска Арсовска посочи дека разрешениот директор не е вратен на работното место на кое бил пред да почне да раководи со училиштето, и дека и тој и одборот постапиле по предлог-мерките. „Училиштата не можат да дозволат директорите да бидат партиски послушници, а инспекцискиот надзор уште помалку смее да биде механизам за нивна елиминација“, изјави таа.

Каде е вистинското прашање

Мнозинството во Советот тврди дека сè е по закон. Опозицијата тврди дека е партиски реваншизам. Двете страни може да бидат во право истовремено – процедурата може да е беспрекорна, а резултатот сепак политички.

Токму затоа се бара едно нешто, и тоа е мало: извештајот на Државниот просветен инспекторат да биде достапен. Ако во него навистина стојат тешки повреди, тој документ ја брани одлуката подобро од која било изјава на седница. Ако во него стои незапишан час во е-дневник и автобус што доцнел, тоа исто така се дознава од истиот документ.

Институција што утврдува повреди има обврска да ги покаже. Сè друго ја претвора инспекцијата од контролен механизам во алатка чија тежина зависи од тоа кој ја држи.