Вашингтон тивко ги предупреди своите европски сојузници – Велика Британија, Полска, Литванија, Естонија – дека испораката на американско оружје ќе биде значително одложена. Причината – војната против Иран ги одводи американските воени резерви побрзо од очекуваното. Кога преку Атлантик ќе ви испрати закаснети праќа за нешто за што сте платиле, тоа значи едно: американските складишта се пожнеани, и сега се избира кој ќе чека.

Истовремено, во последните 9 недели од почетокот на американско-израелска војна со Иран и три недели после прекинот на огнот, Стејт Департмент одобри над 8,6 милијарди долари воени продажби – но за блискоисточни сојузници. Израел, Катар, Кувајт, Обединети Арапски Емирати. Тие добиваат оружје веднаш. Европа чека.

Постапката е важна. Администрацијата го заобиколи Конгресот за одобрението на блискоисточните продажби. Државниот секретар Марко Рубио прогласи „вонредна состојба” која бара итни продажби, и ги отфрли барањата на Конгресот за разгледување. Во преводот: американските институции на демократската контрола сега се гледаат како пречка, не како партнер. И тоа е процес кој најмалку се коментира – и кој најмногу значи.

Што значи ова за Европа. Прво – сигнал. Кога сте платиле за оружје и не доаѓа на време, тоа не е само логистика. Тоа е порака дека вашата сигурност е секундарна. Во случај на ескалација во Украина, во случај на напад на балтичка држава, во случај на потреба за брза реакција – резервите што Полска и Естонија ги планирале за нив не се таму. Се префрлени за блискоисточни „вонредни состојби”.

Балканот е во поинаква позиција, но не е изземен. Македонија и Албанија се членки на НАТО. Тоа значи дека на ист начин зависиме од американски оружје и логистика. Ако оружјето за Полска – која е во НАТО од 1999-та и стратешка точка – касни, што мислиме дека ќе се случи со македонските и албанските потреби? Ние сме на крајот на редот – и редот сега е поголем од вообичаено.

Парадоксот е јасен: Трамп го продава оружјето на оние кои му го финансираат – блискоисточните монархии. Европа, која купува со јавни буџети и преку демократска контрола, чека. Балканот, кој купува малку и плаќа со своја крв во ситуација на криза – не се споменува.