Втора година по ред, ниту еден македонски универзитет не се најде на листата „Глобал 2000″ на најдобрите образовни институции во светот. Не дека паднавме на дното – туку дека воопшто не сме на мапата. А кога ги погледнете соседите, бројката од 2.000 одеднаш изгледа како многу великодушна граница која сепак ја промашивме.

Универзитетот „Св. Кирил и Методиј” во Скопје некогаш беше таму. Според рангирањето на Центарот за светско рангирање на универзитети (CWUR), УКИМ во 2019 беше на 1.816. место. Во 2024 падна на 1.990. А во 2025 и 2026 – не е рангиран воопшто. Не е тоа стрмоглавување преку ноќ; тоа е бавно тонење што траело со години додека сите гледаа на друга страна.

Споредбата со регионот е таму каде што боли најмногу. Универзитетот во Атина е на 297. место, Белград на 393., Љубљана на 444., Загреб на 522. Дури и најслабо рангираниот од соседите, „Св. Климент Охридски” во Софија, е на 1.089. – речиси илјада места над местото каде УКИМ беше пред да исчезне. Грција има 12 универзитети на листата, Србија четири, Хрватска три, Словенија и Бугарија по два. Македонија – нула.

Во истата група на отсутни се и Црна Гора, Босна и Херцеговина, Албанија и Косово. Утеха? Тешко. Тоа само покажува дека станува збор за регионален проблем во кој ние не сме исклучок, туку дел од групата што заостанува – додека Грција, Србија, Словенија и Хрватска полека градат академски имиња што светот ги препознава.

CWUR не мери според импресии, туку според квалитет на образованието, вработливост на дипломираните, квалитет на наставниот кадар и научноистражувачка работа. Со други зборови – не мери колку дипломи делиме, туку колку тие дипломи вредат надвор од границата. И токму тука е поентата што ниедна свечена церемонија за нова учебна година не ја кажува гласно: додека се фалиме со бројот на студенти, светот мери нешто сосема друго. Прашањето не е кој е виновен за едно место на листа – туку колку години уназадување требаа за да стигнеме од 1.816. до невидливост, и кој воопшто ја следеше таа крива додека се случуваше.