Компанијата што ја градеше својата легенда на ракети сега заработува најмногу од тоа што им изнајмува пресметковна моќ на туѓи фирми. SpaceX го објави својот прв квартален извештај откако излезе на берза, и бројката што ја забележаа сите не беше за лансирања: приходот скокна од 4 милијарди долари во вториот квартал од 2025 на 7,8 милијарди годинава. Раст од 92 отсто. Речиси 2 милијарди од тој скок доаѓаат од оддел за вештачка интелигенција што само пред една година беше туѓа фирма.

Тој оддел порано се викаше xAI и беше приватниот проект на Илон Маск. Го проголта ракетната компанија откако стана јасно дека не може да ги стигне OpenAI и Anthropic, а во меѓувреме собра колекција скандали што секој друг основач би ги плаќал со работно место – Grok што се самонарече „MechaHitler”, технологија што генерираше материјал со сексуална злоупотреба на деца. Решението не беше подобар модел. Решението беше да престанат да се обидуваат и да ги изнајмат серверите.

Иронијата е совршена: двата големи договора за пресметковна моќ што ги држат бројките горе се склучени со Anthropic и Google – токму лабораториите што xAI не успеа да ги победи. Двата центра крај Мемфис, изградени за да ги тренираат сопствените модели, сега работат за конкуренцијата. Финансискиот директор Брет Џонсен го кажа тоа на јазик што не крие ништо: „Дополнителниот приход од новите договори за хостинг генерираше високи маргини бидејќи го монетизиравме достапниот пресметковен капацитет.”

Маск, како и обично, не се задоволи со прогнозата на својот финансиски директор. Џонсен рече дека до крајот на годината компанијата ќе стигне до годишна стапка на приход од 100 милијарди долари. Маск додаде: „Сто милијарди во декември не е прашалник. Тоа е она што би го постигнале ако буквално не правиме ништо. Мислам дека може да биде и повеќе. Веројатно ќе биде повеќе.” За споредба, целата 2025 година донесе 18,67 милијарди.

Инвеститорите не се воодушевија исто толку. Акцијата затвори на нешто над 125 долари, под цената од 135 што самиот Маск ја постави при најголемото излегување на берза во историјата – 85 милијарди собрани, проценета вредност од 1,75 билиони долари. По објавувањето на извештајот падна уште осум отсто во вонберзанска тргувина. Компанијата загуби 541 милион во кварталот, што е половина од лани, но сепак е загуба. И трошењето расте побрзо од сè друго: 28 милијарди капитални трошоци за шест месеци, наспроти 7 милијарди во истиот период лани.

Значи што гледаме навистина? Ракетна фирма што почна да живее од струја и силикон, држи воена каса од 100 милијарди и харчи како да утре нема. Дали е тоа компанија за вселена што има оддел за вештачка интелигенција – или дата центар што случајно лансира ракети? Бројките за оваа година даваат прилично директен одговор.