Од полноќ, литар еуродизел чини 104,50 денари. Тоа е 5,50 денари повеќе од претходната цена од 99 денари, на една единствена пресметка. Регулаторната комисија за енергетика ја донесе одлуката во недела попладне, а таа важи од 00:01 часот на 22 септември.

Во истата одлука, бензините поевтинуваат за 1,50 денар. ЕУРОСУПЕР БС-95 сега чини 99 денари, а ЕУРОСУПЕР БС-98 – 101 денар за литар. Со тоа настана нешто што одамна не сме го виделе на македонските пумпи: дизелот е поскап од двата бензина.

Екстра лесното масло за домаќинство поевтинува за 7 денари и ќе изнесува 102,50 денари за литар. Мазутот М-1 НС поскапува за 1,835 денари и новата цена е 50,078 денари за килограм.

Зошто дизелот, а не нафтата

Објаснувањето е во начинот на пресметка, и вреди да се разбере бидејќи секој пат создава исто чудење. Регулаторната не гледа само во цената на суровата нафта. Таа го користи петдневниот просек на цената на рафинираниот дизел на медитеранскиот пазар – а тоа е сосема друг производ со сосема друга динамика.

Минатата недела рафинираниот дизел на медитеранската берза поскапе за 7 отсто поради нарушено снабдување од Блискиот Исток и намалени резерви. Истовремено, доларот зајакна во однос на денарот за околу 1 отсто. Додека сето тоа влегуваше во просекот, цената на суровата нафта паѓаше трет ден по ред – Брентот, кој неодамна беше над 108 долари за барел, се спушти кон 103.

Значи: нафтата паѓа, дизелот скока. Двете тврдења се точни истовремено, и токму поради тоа секое соопштение за поскапување изгледа како да противречи на вестите од берзите. Не противречи. Едноставно, тоа што се точи во резервоарот не се нарекува нафта – туку рафиниран производ, со свој пазар, свои дефицити и свои шпекуланти.

Она што останува на возачот е едноставната аритметика. Полн резервоар од 50 литри дизел одвечер до утрово поскапе за 275 денари. За некого кој вози секојдневно на релација, тоа не е статистика на берза – тоа е седмичен трошок што никој не го најави.