Qyteti i Shkupit ka shpallur tender të ri për 100 autobusë për NQP Shkup, plus planifikon furnizimin e edhe 40 të tjerëve për sistemin e transportit të shpejtë me autobus (BRT). Kryetari Orce Gjorgjievski njofton se procedurat duhet të mbarojnë deri në fund të këtij viti, dhe realizimi fillon vitin tjetër. Nëse tenderi ka sukses - kjo do të jetë lajm. Nëse jo (dhe ky është skenar që ka ndodhur disa herë), Shkupi mbetet me autobusë moshë e të cilëve është më e madhe se gjysma e moshës së shoferëve.

Problemi me NQP Shkup në pesë vitet e fundit është bërë një nga shenjat më të dukshme të asaj që përbën drejtim të mosrregulluar të qytetit. Autobusët vijnë ngadalë, shumë prej tyre kanë defekte, frekuenca është e tillë që linja pesëmbëdhjetëminutëshe rrallë respektohet. Qytetarët përdorin alternativa - taksi, mjete personale, ecje - dhe kjo po zëvendëson transportin urban. Rezultati: më pak pasagjerë, më pak të ardhura, rinovim më i ngadaltë, dhe kështu në rreth.

Iniciativa për sistemin BRT është konceptualisht e mirë. Autobusë të shpejtë me korsi të dedikuara dhe intervale më të shkurtra do të ishin një hap përpara në cilësi. Por BRT funksionon vetëm nëse elementet e tjerë funksionojnë - besueshmëria, koordinimi mes linjave, teknologjia për ndjekje në kohë reale, çmime që nuk e ndëshkojnë çdo pasagjer veç e veç. Pa të gjitha këto, 40 autobusë të rinj do të jenë një shtesë simpatike dekorative në një sistem që funksionalisht është shembur.

Këtu vjen pyetja më interesante. Shkupi nuk ka problem me transportin publik sepse nuk ka para për autobusë. Ka problem sepse nuk ka strategji. Përgjegjësitë e ndara mes ministrive dhe komunave, zinxhirët e paqartë të komandës dhe çështjet e pazgjidhura afatgjata kadrore në NQP janë rrënja më e thellë. Blerja e mjeteve të reja pa reformë strukturore është simptomë e një qasjeje në të cilën nga cikli politik pritet ndonjë konfirmim publik se „diçka po bëhet" - pa rregulluar themelin.

Për banorët e Shkupit testi i vërtetë do të jetë i thjeshtë: dimrin tjetër, a do të mund ta planifikojnë ditën sipas orarit të transportit publik, apo do të vazhdojnë të presin autobusë plot për 30 minuta për një linjë që në letër shkon në 12 minuta? Nëse përgjigjja është e njëjtë si pesë vitet e fundit, atëherë tenderi për 100 autobusë është teatër politik. Nëse diçka me të vërtetë ndryshon - do të jetë lëvizja e parë e vërtetë pas një dekade stagnimi urban.