Cumhurbaşkanı Gordana Siljanovska-Davkova, Avrupa Parlamentosu'nun Makedonya daimi raportörü Thomas Waitz'i kabul etti. Waitz'e AB delegasyonu başkanı Büyükelçi Michalis Rokas eşlik etti. Gündem, bıkkınlık verecek kadar tanıdık: katılım sürecindeki tıkanıklığın aşılması, genişleme politikası ve veto kullanımı. Görüşme, Avrupa Komisyonu'nun bu yılki raporu öncesinde yapıldı.

Siljanovska-Davkova, Waitz'in "objektif yaklaşımını" ve ikili meselelerin resmi katılım sürecinden ayrı tutulması gerektiği yönündeki tutumunu övdü. Ardından hukuk kartını çıkardı. Devletlerin ulusal kimliğine ve anayasal yapılarına saygıyı, üyelerin de samimi işbirliği yapıp Birliğin hedeflerini baltalamama yükümlülüğünü öngören Avrupa Birliği Antlaşması'nın 4(2) ve 4(3) maddelerine atıfta bulundu. Ona göre vetonun kötüye kullanılması ve kimlik, tarih ve dile bağlı ikili koşullar, tam da bu hükümlerle çelişiyor.

Cumhurbaşkanı, son on yıllarda Avrupa entegrasyonu adına verilen ağır tavizleri de hatırlatarak, sadece üyeliğin olmadığını değil, müzakerelerin bile başlamadığını vurguladı. Kısa bir cümle, ama arkasında tarih sözü veren koca bir siyasetçi kuşağı duruyor.

İki taraf

Cumhurbaşkanlığı açıklamasına göre Waitz "iyi niyetini, tarafsızlığını ve kararlılığını" anlattı, Cumhurbaşkanı'nı Makedon-Bulgar ilişkilerinde atılan tüm adımlar hakkında bilgilendirdi ve "siyasetin fiili hâkimiyetine" dikkat çekti. Ardından Üsküp'ün yıllardır dinlediği formülü dile getirdi: İki taraftan da dostane adımlar gerekiyor, AB ise genişleme konusunda kararlı.

İlk kısım nadir görülecek kadar dürüst. "Siyasetin fiili hâkimiyeti", sürecin liyakate göre değil, masada veto hakkıyla kimin oturduğuna göre yürüdüğünü söylemenin diplomatik yolu. Siljanovska-Davkova'nın şikâyet ettiği de tam olarak bu. İkinci kısım ise bu dürüstlüğü işe yaramaz hale getiriyor. Bir devlet kapıya ulaşmak için anayasal adını değiştirmişken, diğeri kapıyı kapalı tutuyorsa, "iki taraftan adımlar" ancak kâğıt üzerinde denge gibi görünür.

Komisyon raporu yakında reformlar, irade ve perspektif hakkındaki aynı kelimelerle yayımlanacak. Soru şu: Makedonya için müzakereler daha başlamamışken, Birliğin genişlemeye "kararlı" olduğunu daha kaç kez duyacağız?