Nöroloji doktoru ve klinik psikolog Noelia Samartin, hiçbir spor salonu pazarlamasının duymak istemediği şeyi söylüyor: zararın büyük kısmı antrenman yapmamaktan değil, oturmaktan geliyor. Ve bunlar yıllardır birbirine karıştırdığımız iki farklı şey.

Farkı acıtan bir örnekle açıklıyor: günde iki saat spor salonunda çalışan bir insan, günün geri kalanını aralıksız dört saatten fazla oturarak geçiriyorsa hâlâ hareketsizdir. O iki saat, geriye kalan on iki saatlik kıpırtısızlığı satın almıyor. Güne yayılmış hareket, diyor, akşam yoğunlaştırılmış çabadan daha değerli.

Yürürken aslında ne oluyor

Mekanizma soyut değil. Yürürken vücut, kan-beyin bariyerini geçen ve Samartin'in sinir sistemi için gübre diye tanımladığı BDNF'yi uyaran IGF-1 gibi molekülleri salgılıyor. Bu faktör nöronlar arasındaki bağlantıları güçlendiriyor ve hipokampüste anıların oluşmasına yardım ediyor.

Buna aynı gün hissettiğin kimya ekleniyor: yürüyüş, ruh halini dengede tutan serotonini, motivasyonu taşıyan dopamini ve endorfinleri artırıyor. Noradrenalin ise uyanıklığı ve dikkati yükseltiyor. Evde bir türlü açılmayan konuşmanın on dakikalık yürüyüşten sonra çözülmesinin sebebi bu.

On bin mitolojisini yıkan rakam

Araştırmalar, demansa karşı azami korumanın günde yaklaşık 9.826 adımda sağlandığını - ama anlamlı koruyucu etkinin daha 3.800 adım civarında başladığını gösterdi. On binin üzerinde ek fayda yok. Yani ulaşılmadığında her bilek cihazının kırmızıyla yazdığı 10.000 rakamı, bilimden çok pazarlamaya yakın.

Bu, bir uygulama etrafında tasarlanmış değil normal bir hayat yaşayan herkes için iyi haber. Üç bin sekiz yüz adım, pazara gidip dönmek ya da otobüs yerine iki durak yürümek demek. Beyin, Samartin'in dediği gibi, ara sıra gösterilen çabadan çok tutarlılığa teşekkür ediyor.

Soru spor salonu için vaktimiz olup olmadığı değil. Soru, fırına kadar atılan adımın ayrıca planlanması gereken bir şey olduğu şehirleri neden inşa ettiğimiz.