Над 34 милиони жители на ЕУ даваат повеќе од 40 отсто од приходот за домување: Во Македонија таков товар носи 5,6 отсто од населението

Цените на становите во Европската Унија од 2015 до вториот квартал од 2026 година пораснаа просечно за 69 проценти. Киријата и енергијата растат заедно со нив, а приходите многу поскромно. Резултатот е во податоците на Евростат: повеќе од 34 милиони луѓе во Унијата живеат во домаќинства што трошат над 40 проценти од расположливиот приход на домување.

Тоа е 7,7 проценти од населението на Унијата. Зад просекот стојат многу различни држави. Грција е убедливо најлоша, со 26,4 проценти, следуваат Данска со 14,7, Германија со 11,2 и Шведска со 10,8. Надвор од Унијата се Швајцарија со 15,3, Норвешка со 13,5 и Турција со 10 проценти. Србија е на 7,9, над просекот на ЕУ.

Грција, соседот што го знаеме од летување

Грчката бројка е страшна кога ќе се погледне кај најсиромашните. Меѓу луѓето изложени на ризик од сиромаштија, просекот во Унијата е 29,1 процент. Во Грција е 82,6 проценти, повеќе од четворица од петмина. Земјата што секое лето ја гледаме како одмор за многу нејзини граѓани е сметка што не може да се плати.

Во апсолутни бројки најмногу вакви луѓе има Германија, 9,4 милиони, а следуваат Турција со 8,6 милиони, Франција, Шпанија и Италија. Во трошоците влегуваат киријата или каматата на станбениот кредит, водата, струјата, гасот и греењето, осигурувањето, одржувањето и даноците. Главнината на кредитот не влегува, па реалниот товар на месечната рата е уште поголем.

Македонија и бројката што лесно се чита погрешно

Македонија според податоците на Евростат за 2024 година е на 5,6 проценти, под просекот на ЕУ. Пред некој да заклучи дека домувањето кај нас е решено прашање, истражувачите предупредуваат дека споредбата меѓу земјите е сложена: разликите зависат од тоа колку луѓе живеат под кирија на приватниот пазар, колку е силна социјалната заштита и какви се приходите. Бројката мери колкав дел од приходот оди на домување, а не каде живеат луѓето и како.

Експертите очекуваат дека поскапувањето на енергијата ќе биде главниот двигател на трошоците за домување следната година. Европскиот совет веќе отворено зборува за криза на домувањето. Кога Европа ќе ја именува кризата, дали кај нас некој ќе ја измери како што треба, или ќе се задоволиме со тоа што сме под просекот?