По години во кои секоја вест за Преспанското Езеро беше вест за исчезнување, конечно доаѓа поинаков наслов: водата се крена. Нивото порасна на околу 841,98 метри надморска височина – покачување од над метар и половина за шест месеци, прв вистински пресврт по децении на опаѓање.

Бројките даваат и надеж и опомена. Од декември лани, нивото е зголемено за 111 сантиметри, а според некои општински мерења и до 160 сантиметри. Сепак, до таканаречената „нула” – референтното ниво од 847,6 метри – на езерото сè уште му фалат над 5,6 метри. Со други зборови, едно добро дождливо полугодие не ја враќа штетата од децении.

Контекстот е суров. Според податоци на Македонското еколошко друштво од мерната станица во Наколец, езерото го достигнало историскиот максимум од околу 852 метри во 1963 година. До деведесеттите паднало за осум метри, на 844, а потоа продолжило да опаѓа. За 60 години, езерото изгуби околу 60 проценти од својот волумен – бројка што кажува дека ова не е сезонска осцилација, туку долготрајна криза.

Причините за пресвртот се обилните пролетни врнежи, зголемениот доток од реки и подземни извори – за првпат по долго време, водата што влегува надминува онаа што се губи. Но експертите предупредуваат дека ситуацијата останува нестабилна. Климатските промени носат почести суши и помалку снег, а прекумерното земање вода за наводнување не престанува.

Градоначалникот на Ресен најавува системи за пречистување отпадни води и проекти за управување со реките. Добро е – но езерото не се спасува со едно дождливо лето ниту со едно соопштение. Прашањето е дали државата, заедно со соседите што го делат сливот, ќе истрае во грижата и кога насловите ќе престанат да бидат драматични. Бидејќи водата што се крена за метар, исто толку лесно повторно опаѓа.