Цената на нафтата повторно се крева. Брент – 104,56 долари за барел (раст од 1,9%). WTI – 97,64 долари (раст од 1,35%). И тоа е после остри падови во претходните денови, што значи дека пазарот не знае каде да се смести. Причина за нервозата: неизвесните мировни преговори меѓу САД и Иран.

За европските потрошувачи, тоа значи едно: гасолинката останува скапа. Минатиот месец цените влегоа во домовите со 5-10% покачување на сметките за струја и греење. Сега, со повторното покачување на пазарите, тоа покачување нема да оди надолу – барем не до моментот кога ќе се види дали Иран ќе се согласи за нуклеарни услови, или ќе остане на сегашната позиција.

Хормузскиот теснец останува критичка точка за светските пазари. Околу 20-30% од светскиот пренос на нафта поминува низ тоа море. Кога ситуацијата таму не е извесна, цените оди горе – дури и ако нема ниту еден закачен брод. Тоа е премија на ризик.

За Македонија, ова значи едно во практика. Гасолинката кај нас се одредува со неделна формула – наследена од светските цени, плус трговски маржи, плус акциза. Кога Брент е над 100 долари два месеци по ред – цената на гасолинката на пумпите ќе биде над просечната за 2025. И, со неа, цените на сè друго што бара превоз.

Аналитичарите предупредуваат дека дури и евентуален договор меѓу САД и Иран нема веднаш да ги намали цените. Постојат прекинати ланци за снабдување од 2022-та што уште не се обновени, постои гео­политички ризик кој пазарите го калкулираат, и постои општата нервоза – која на пазари ништо не може да ја врати на нула. Тоа е реалноста со која европските и балканските потрошувачи ќе живеат барем уште една година.