Девет дена Тирана не спие. Секоја вечер демонстранти го блокираат главниот булевар во она што веќе го нарекуваат „револуција на фламингата”, барајќи оставка на премиерот Еди Рама. А наместо да одговори на барањата, Рама ја најде вината таму каде што најмалку се очекува – во Иран.

Поводот за бунтот е луксузен туристички проект вреден 1,4 милијарди евра, наменет за Зверњец кај Валона и островот Сазан – живеалишта на фламинга. Зад проектот стои Affinity Partners, инвестицискиот фонд на Џаред Кушнер, зетот на Доналд Трамп. Граѓаните се бунтат поради отсуство на јавна расправа, без проценка на влијанието врз животната средина и без транспарентност кога странски инвеститор добива пристап до крајбрежна земја.

Наместо да ги слушне луѓето, Рама проговори за „хибридна војна” водена од Техеран и обвини дека Иран шири дезинформации за проектот. Иранскиот одговор беше подбивен: портпаролот на тамошното министерство го нарече тоа „целосна бесмислица” и додаде дека „веројатно ќе кажат и дека самите фламинга се ирански тајни агенти”.

Но најбизарниот дел допрва доаѓа. Рама на социјалните мрежи сподели вештачки генерирани видеа во кои самиот тој се појавува облечен во кожено мини-здолниште и маичка, како инфлуенсер што известува од протестите, со коментар: „Кој и да го направил ова, заслужува признание.” Премиер на земја во криза што споделува AI пародии од самиот себе – тешко е да се измисли посилен симбол на тоа колку сериозно ги сфаќа барањата.

Европската комисија веќе предупреди дека вакви потези ги загрозуваат изгледите на Албанија за членство во ЕУ, а антикорупциски обвинители отворија истраги за спорната сопственост на земјиштето. За балканскиот гледач сликата е болно позната: голем странски капитал, локални власти што мижат, и граѓани што остануваат сами на улица да бранат парче брег. Дали кај нас приказната некогаш завршила поинаку?