Министерството за финансии издаде три државни обврзници во вкупна вредност од 2,523 милијарди денари – околу 41 милион евра. Од 5 август тие котираат на официјалниот пазар на Македонска берза.

Најголемата емисија се 202.370 долгорочни обврзници без девизна клаузула, вредни 2,024 милијарди денари или околу 32,9 милиони евра. Рокот на достасување е 30 јули 2041 година. Каматата е фиксни 5,20 проценти.

Втората емисија се 37.676 обврзници со девизна клаузула, во вредност од 376,8 милиони денари – околу 6,1 милион евра. Исто така достасуваат 2041 година, со камата од 5 проценти.

Третата е најмала: 12.321 обврзница без девизна клаузула, вредна 123,2 милиони денари или околу 2 милиони евра, со рок до 30 јули 2029 и камата од 4,35 проценти.

Петнаесет години и 129 милиони денари годишно

Трите емисии заедно создаваат околу 129,4 милиони денари годишен каматен трошок. Тоа е бројката што вреди да се задржи в глава – не колку е позајмено, туку колку чини позајменото секоја година додека трае.

Рокот 2041 значи петнаесет години отплата. Тоа е период во кој ќе се сменат неколку влади, а обврската останува. Тоа не е само по себе лошо – долгорочните обврзници се нормален инструмент и секоја држава ги користи.

Она што не е соопштено

Во ниту едно од соопштенијата не пишува за што се наменети средствата. Четириесет и еден милион евра позајмени од домашниот пазар, со камата до 5,20 отсто, со отплата до 2041 – и ниту еден ред за тоа во што влегуваат.

Тоа е разликата меѓу задолжување и инвестиција. Ако парите одат во патишта, училишта или водоводи, тогаш каматата од 5,20 отсто има спротивставена страна во билансот. Ако одат во тековни трошоци, тогаш во 2041 ќе се плаќа за нешто што одамна е потрошено.

Инвеститорите добиваат хартии со однапред познат принос. Тоа е нивниот дел од договорот и тој е јасен. Граѓанинот, кој е вториот потписник на истиот договор преку буџетот, го дознава само износот. Целта останува ненаведена.

Државата излезе на берза. Ѕвончето заѕвони. Прашањето „за што” не влезе во соопштението.