Evropa po fillon të ndërtojë arkitekturën e vet mbrojtëse - jo kundër NATO-s, por për rastin kur NATO nuk mjafton. Ose më saktë: për rastin kur Amerika vendos se siguria evropiane nuk është prioriteti i saj.

Kthesa kyçe erdhi nga Berlini. Kancelari gjerman Friedrich Merz, vendi i të cilit për dekada kishte refuzuar presionin francez për autonomi më të madhe mbrojtëse evropiane, e ndryshoi pozicionin. Arsyeja? Dyshime në besueshmërinë amerikane, veçanërisht rreth angazhimeve ndaj Ukrainës.

Kush është brenda?

Mbretëria e Bashkuar, Franca, Polonia, vendet nordike dhe Kanada. Në tryezë: struktura komandimi për mbrojtjen ajrore, korridore përforcimi drejt Polonisë dhe Baltikut, dhe rrjete logjistike. Presidenti finlandez theksoi se "Evropa duhet të marrë përgjegjësi më të madhe", ndërsa Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s sugjeroi se aleanca do të bëhet "më e udhëhequr nga evropianët."

Por çështja bërthamore mbetet

E gjithë struktura e NATO-s qendrohet rreth udhëheqjes amerikane. Vetëm Uashingtoni siguron frikësimin bërthamor kontinental. Franca dhe Britania duhet të zgjerojnë ndjeshëm kapacitetet e tyre bërthamore dhe të zbulimit. Gjermania dhe Britania njoftuan së fundmi zhvillimin e përbashkët të raketave kryqëzuese stealth dhe armëve hipersonike.

Disa vende po shqyrtojnë rikthimin e shërbimit ushtarak të detyrueshëm. Evropa po armatoset - jo sepse dëshiron, por sepse po fillon të kuptojë se hapi "Amerika do të na mbrojë" ndoshta nuk është i garantuar. Për Ballkanin, ku garancitë e sigurisë gjithmonë kanë qenë të luhatshme, kjo nuk është e re - por tani po e jetojnë edhe ata që mendonin se ishin të imunizuar.