Më 24 korrik, rreth orës 14:30, Lepenci te Karposhi, aty ku derdhet në Vardar, u zbardh. Lumi u mbulua me shkumë të dendur të bardhë. Kaloi një javë, ndërsa për pyetjen se kush e lëshoi ende nuk ka përgjigje me emër e mbiemër.

Jozyrtarisht bëhet fjalë për një kimikat që përdoret në prodhimin e detergjentëve. „Jozyrtarisht" është fjala kyçe në këtë fjali.

Çfarë thonë institucionet

Inspektorati Shtetëror i Mjedisit njoftoi se menjëherë ndërmori aktivitete të jashtëzakonshme inspektuese dhe laboratorike në koordinim me të gjitha institucionet kompetente. U kryen mbikëqyrje të jashtëzakonshme te kapacitetet industriale në zonën nën kompetencë shtetërore - dhe, siç thonë, nuk u konstatuan parregullsi. Të gjithë subjektet e kontrolluar kanë punuar në përputhje me kushtet e lejeve të tyre mjedisore.

NP „Ujësjellës dhe kanalizim" - Shkup mori mostra dhe dorëzoi raport paraprak te Ministria e Mjedisit. Sipas atij raporti të 29 korrikut, parametrat fiziko-kimikë të analizuar nuk i tejkalojnë vlerat kufitare për lëshim në ujëra sipërfaqësore.

Uji i pijshëm në qytet është i sigurt - kjo është konfirmuar me testime. Më 27 korrik u analizuan 39 mostra nga rrjeti i qytetit, të gjitha në përputhje me standardet. Më 30 korrik u morën edhe 42 mostra, mes tyre katër nga sistemi i puseve Nerezi - Lepenc, sërish të gjitha të rregullta.

Këtu mbyllet rrethi

Pra: lumi u zbardh para syve të një qyteti të tërë. Askush nuk shkeli asnjë rregull. Të gjitha matjet janë brenda kufijve të lejuar. Askush nuk është përgjegjës.

Nga inspektorati thonë se cilësia e ujit në këtë pjesë të Vardarit varet nga më shumë faktorë - ujëra komunale dhe atmosferike, plus veprimtari të shumta afariste në afërsi - dhe se prandaj nevojitet veprim i koordinuar i institucioneve. Kjo është e saktë. Kjo është edhe përshkrimi i përsosur i një sistemi ku përgjegjësia është shpërndarë aq njëtrajtësisht sa nuk bie mbi askënd.

Kryetari i Shkupit Orce Gjorgjievski tha se nuk do të ketë tolerancë nëse konstatohet përgjegjësi. Shtatë ditë më vonë, nuk ka komunikatë për përgjegjësi të konstatuar.

Rezultatet përfundimtare nga një laborator i akredituar priten më 4 gusht. Deri atëherë mbeten disa pyetje që nuk kërkojnë laborator: a janë marrë mostra nga toka dhe nga llumi i lumit, si vlerësohet ndikimi mbi botën e gjallë në lumë, dhe sa kohë duhet që një shkumë e bardhë të lidhet me një lëshim konkret.

Nëse më 4 gusht rezultatet sërish janë „brenda kufijve të lejuar", atëherë pyetja bëhet më e gjerë se Lepenci: çfarë saktësisht duhet të ndodhë me një lumë që dikush ta shkelë rregulloren?