Shtëpi të rrënuara pa vendim gjykate. Kjo është fjalia rreth së cilës rrotullohet e gjithë historia nga Kosova, dhe tani edhe Bashkimi Evropian u desh të reagojë. Zyra e BE-së në Prishtinë shprehu shqetësim për shtëpitë e rrënuara afër liqenit të Gazivodës, ku, sipas kryetarit të Zubin Potokut, rrënimi ndodhi më 21 korrik - pa leje komunale dhe pa vendim gjykate.

BE-ja nuk zgjodhi fjalë të buta. Shprehu „keqardhje” për rrënimin dhe paralajmëroi për mosrespektimin e procedurave të përcaktuara me ligj - jo vetëm në këtë, por edhe në disa raste të tjera që nga shkurti i këtij viti. Kur Brukseli thotë se diçka po përsëritet, kjo nuk është një vërejtje e rastësishme. Është një model.

Kërkesat janë konkrete: ndalim i menjëhershëm i të gjitha rrënimeve të mëtejshme, dëbimeve me forcë dhe zaptimeve të pronës; që autoritetet t'i kontaktojnë banorët e prekur dhe komunat për zgjidhje ligjore; që roli i policisë së Kosovës të mbetet rreptësisht brenda kufijve të mandatit të vet. BE-ja kërkon edhe transparencë dhe llogaridhënie më të madhe, si dhe parandalimin e veprimeve të ngjashme në të ardhmen.

Në thelb të gjithë kësaj qëndron një parim që nuk varet nga fakti se e kujt shtëpi u rrënua - sundimi i ligjit. BE-ja pikërisht këtë e thekson: një shtet i së drejtës, proporcionaliteti, e drejta e pronësisë, të drejtat e njeriut dhe mjete efektive juridike. Kur institucioni që ekziston për t'i mbrojtur këto gjëra hesht ose shikon anash, pyetja nuk është etnike - pyetja është nëse ligji fare vlen.

Dhe kjo është një pyetje që Ballkani e bën prej dekadash. Sa herë kemi parë buldozerin të arrijë para gjykatësit? Sa herë „gjendja e jashtëzakonshme” është përdorur si justifikim për të anashkaluar procedurën? Kur shteti mund të rrënojë pa letër, atëherë asnjë letër nuk të mbron më - as jotja.

Mbetet të shihet nëse shqetësimi i Brukselit do të shndërrohet në diçka më shumë se një njoftim. Përvoja e deritanishme e rajonit me „keqardhjet” evropiane nuk zgjon shpresa të mëdha. Por vetë fakti që rrënimet po përsëriten që nga shkurti, dhe se vetëm tani po marrin një reagim të fortë, tregon sa ngadalë lëviz mekanizmi kur ajo që shkelet është sundimi i ligjit.