3 Ekim sabahı Litvanya NATO savaş uçaklarını havalandırdı, hava tehlikesi uyarısı yayımladı ve Vilnius üzerindeki kontrollü hava sahasını geçici olarak kapattı. Sebep: radar Belarus yönünden hareket eden tanımlanamayan bir nesne tespit etmişti. Vilnius ilçesi ve Ukmergė bölgesinde yaşayanların cep telefonlarına sığınak aramaya hazır olmaları yönünde mesaj gitti.

Litvanya Ulusal Kriz Yönetim Merkezi Başkanı Vilmantas Vitkauskas, radar yansımasının parametrelerinin bir drona benzediğini, ama bunun o anda doğrulanamadığını söyledi. "Radarlarımızda tehlike oluşturabilecek ve Litvanya sınırına yaklaşan bir nesne tespit edildi. Hava savunma görevi devreye alındı ve hedefi tanımlamak için savaş uçakları havalandırıldı," dedi.

Savaş uçakları geldi, nesne yoktu

Saat 10.15 sularında Litvanya başkentine giden üç uçak Dzūkija üzerinde tur atıyordu, Polonya'nın LOT şirketine ait Varşova kalkışlı bir uçak ise Kaunas'a yönlendirildi. NATO savaş uçakları radarın nesneyi son gördüğü yere gitti. Hiçbir şey bulamadılar. Saat 10.30 sularında ordu alarmı kaldırdı ve uyarı seviyesini "sarı"dan "beyaz"a indirdi. "Savaş uçakları o bölgede herhangi bir nesne tespit etmedi," diye açıkladı Litvanya ordusu; sinyalin kaybolduğu yeri bir hava kuvvetleri helikopterinin incelemesi gerekiyordu. Vilnius Havalimanı ardından normal çalışmaya devam etti.

Yetkililer en sıradan ihtimali bile dışlamadı: radarın bir kuş sürüsünü tespit etmiş olması. Vitkauskas daha önce de benzer vakalar yaşandığını söyledi. Kaçakçılara ait bir meteoroloji balonu ise rüzgârın yönü nedeniyle daha düşük ihtimal olarak değerlendirildi. Vatandaşlar Jonava'ya doğru hareket eden bir şey gördüklerini ya da duyduklarını bildirdi, ama Vitkauskas bu bilgilerin radarlardan değil, yalnızca sahadaki insanlardan geldiğinin altını çizdi.

Neden kimse risk almıyor

Gerginliğin bir temeli var. Üç haftadan kısa bir süre önce, 14'ü 15 Eylül'e bağlayan gece, Belarus yönünden gelen bir dron gerçekten Litvanya hava sahasına girdi ve NATO görevindeki İtalyan "Eurofighter"ları tarafından füzeyle düşürüldü. Litvanya makamları daha sonra hava aracının patlayıcı taşıdığını açıkladı; Cumhurbaşkanı Gitanas Nausėda ise bunun Ukrayna'ya saldırı için tasarlanmış ve rotasından sapmış "Gerbera" tipi bir Rus dronu olduğunu söyledi.

NATO'nun doğu kanadında gündelik hayat böyle: radardaki tek bir nokta, havada savaş uçakları, kapalı bir havalimanı ve telefonda sığınak mesajı için yeterli. Patlayıcıdansa kuş iyidir. Ama bir toplum, insanlar ciddiye almayı bırakmadan önce sireni kaç kez duyabilir?