Brüksel'den iki günlük çalışma ziyareti ve AB kurumları ile Avrupa Parlamentosu temsilcileriyle yapılan görüşmelerin ardından, BDI başkan yardımcısı Bujar Osmani iki katmanlı bir mesajla çıkıyor - ikisi de ağır. „Avrupa yolu tıkalı" ve „Ohri Çerçeve Anlaşması aşınıyor".

Tıkalı bir Avrupa yolu iddiası, Makedonya'nın katılımını izleyen herkes için yeni bir haber değil. Bulgaristan, sonra Bulgarları halkın parçası olarak tanımlayan anayasa hükmü, sonra „hemen" ile „hazır olduğunda" arasındaki sürekli gel-git. Ama Osmani Ohri anlaşmasının kaldırılmasının „organize ve planlı" olduğunu yüksek sesle söylediğinde, bu farklı bir kategoride bir mesaj. Bu, birinin - ismi anılmıyor ama anlaşılıyor - Makedonya'daki Arnavutların haklarını güvence altına alan kurumsal yapılara kasıtlı olarak saldırdığı anlamına geliyor.

Bu basit bir açıklama değil. Ohri anlaşması sadece 2001'den kalma bir metin değil - ülkeyi iç savaştan çıkaran ve kotalar, dil hakları, idari ve polis temsiliyetini güvence altına alan siyasi uzlaşmadır. Eğer Osmani birinin onu „aşındırdığını" iddia ediyorsa - o zaman birinin adı verilmelidir. Ve onun konuşmasının durduğu yer tam burası.

Günlük siyaseti takip etmeyen bir okuyucu için bu soru Arnavut-Makedon gerginliği gibi görünebilir. Ama gerçekçi olarak - bu devletin istikrarı sorusudur. Ohri anlaşması olmadan, devletin kimliği „Makedon" değil - hibrit bir uzlaşmadır ki bu nadiren öyle anlaşılır. Bir siyasi aktör bu uzlaşmadan çekildiğinde, sadece Arnavutlar kaybetmez - herkes kaybeder, çünkü ülkeyi bir arada tutan denge çöker.

Bizim Metla'dan sorduğumuz soru şudur. BDI - Ohri sürecinin başından beri parçası - anlaşmanın „aşındığını" iddia ediyorsa, partinin kendisi iktidarda olduğu 15 yıl boyunca ne yaptı? Brüksel'de yazılan bu sözler önemli - ama gerçek şu ki Ohri sürecinin çözülmesi dün başlamadı. Yavaş yavaş başladı, uzlaşmalarla, ihlallerle, araçsallaştırmalarla. Ve şimdiye kadar iktidarda olan tüm partiler - Arnavut ve Makedon - kendi sorumluluk paylarını taşıyor.