Средина на јули, врв на сезоната – а во срцето на Дубровник зјаат празни 471 сместувачки капацитет за термините од 22 до 25 јули. За град што со децении се фалеше дека нема слободно легло во летото, ова е слика што локалците ја нарекуваат невидена.

„Никогаш повеќе празни сместувања во срцето на сезоната во Дубровник”, вели еден жител. Друг додава дека „целиот град зборува колку е ужасна сезоната и дека никој не резервирал ни половина од јули и август”. За многу изнајмувачи, јули и август се полни само до половина – катастрофа за бизнис што цела година живее од овие два месеци.

Причината не е мистерија – цените едноставно избегаа од контрола. Десетдневен престој во стандарден апартман достигнува до 1.500 евра, оброк во ресторан бара буџет и до 2.000, а една топка сладолед чини 5 евра. Кога летувањето на Јадранот почне да чини колку егзотична дестинација, туристот прави сметка – и заминува на друго место.

А другото место сè повеќе е Шпанија, која оваа година бележи рекорден број туристи и 7,8 отсто повеќе потрошувачка, со пониски цени во сите категории. Пазарот прати логика што секој трговец ја знае: ако наплаќаш премногу, купувачот оди кај конкуренцијата.

За нас на Балканот ова е директно релевантно – Хрватска е летната дестинација за илјадници семејства од регионот, вклучувајќи многумина од Македонија. И тука е поуката што важи и за нас: убава природа и стара слава не се доволни ако цената ги брка луѓето. Дубровник го има морето, ѕидините и сонцето – но ако сметката плаши, гостинот ќе го гледа тоа исто море од поевтин брег. Прашањето за секоја туристичка дестинација е исто: колку долго може да се живее од репутација пред пазарот да каже доста?