Прашањето „кој ја полни пензиската каса” во Македонија има сè понеудобен одговор – буџетот, односно сите ние. Пензискиот систем од години не може сам да си ги покрие обврските, а ревизија откри дека и вториот, приватниот пензиски столб, доцни со уплатите.

Бројките се отрезнувачки. Фондот за пензиско и инвалидско осигурување се потпира на директни трансфери од државниот буџет, кои во 2024 година учествувале со дури 36,71 проценти во вкупните приходи. Иако приходите од придонеси пораснале за 14 отсто и достигнале 71,4 милијарди денари, тоа не било доволно да ги покрие расходите за пензии што надминале 90,2 милијарди денари. Разликата ја затвора буџетот – односно даночните пари на сите.

Уште поалармантен е наодот за вториот столб. Ревизијата откри значителни доцнења во трансферите кон приватните пензиски фондови – во просек околу два месеца – а до февруари 2026 нераспределените придонеси достигнале речиси 2,6 милијарди денари, односно околу 42 милиони евра. Парите што му припаѓаат на работникот за неговата иднина седат некаде на пат, наместо да работат за него.

Сржта на проблемот не е во една влада или една година – туку во модел што не може да си ги сервисира обврските без постојано задолжување или кратење на други ставки. Кога системот за пензии зависи од тоа буџетот секоја година да ја затвори дупката, тогаш пензијата на денешниот работник не е загарантирана со штедење, туку со надеж дека утре ќе има кој да плати. А тоа е најнесигурната пензиска стратегија што постои.