Молизе не постои – тоа е шегата со која Италијаните ја опишуваат оваа планинска регија на југоисток од Рим. Хаштагот #ilmolisenonesiste собира повеќе онлајн ангажман отколку бројот на жители. Но тие кои навистина отидат таму, кажуваат нешто сосема поинакво: постои, и е поубаво од сè што можеле да замислат.

Регијата со помалку од 290.000 жители нуди 8.000 евра годишно на секој кој ќе се пресели во некое од нејзините обезлудени Villages. Услов: да останеш барем три години и да отвориш некој бизнис или да работиш оддалечено. Деталите варираат по општини, но намерата е иста – да се заустави исчезнувањето на места каде луѓето живееле со иста рутина уште од римско време.

А тоа не е претерување. Овдека сè уште се практикува трансхуманца – сезонска паша на добиток по античките патишта наречени tratturi, по кои овците одат исто каде и пред 2.000 години. Градот Саепинум-Алтила е зачуван римски град со форум, театар и базилика, речиси нетакнат. Во Аљоне работи Pontificia Fonderia Marinelli – фамилијарна работилница за ливење ѕвона која постои од 1040 година. Не 1940. Илјада и четириесетта.

Молизе е втората најмала регија во Италија и единствената создадена со поделба на поголема (одделена од Абруцо во 1963). Оддалечена е само 230 километри од Рим, но звучи и чувствува се како друга епоха. Ако барате тишина, камен, историја и земја каде недвижностите сè уште чинат колку паркинг место во Скопје – Молизе чека. А 8.000 евра годишно не боли.