На 75 години, шпанската пејачка Палома Сан Басилио ја затвори концертната кариера долга над половина век – и наместо да се повлече во тишина, го направи спротивното: седна да прави рамносметка на животот, без горчина и без страв од самотијата.

Турнејата „Gracias“ ја заврши во Мајами во април оваа година, точка на кариера од над 50 години сцена. Но не застана – сега настапува во театри низ Шпанија со претставата „Dulcinea“, пишува романи (третиот, „Uxoa“, штотуку излезе) и слика со живи бои. „Среќна сум што на 75 се чувствувам вака – со ентузијазам, со енергија и со здравје, сè уште способна да носам сложени текстови“, вели таа.

Домот ѝ е стара селска куќа во долината Бастан во Навара, купена уште во 1999 и обновена со почит кон нејзината историја. Таа го нарекува „автобиографија“ – секој агол раскажува дел од нејзиниот пат. Но зад тој мир има болка: „Загубата на сестра ми, што почина за време на пандемијата, значеше дека го изгубив својот емотивен ослонец. Тогаш разбрав дека ми треба место каде навистина можам да дишам.“

Нејзините размислувања за љубовта звучат како нешто што вреди да се прочита на секоја возраст: „Секој човек е веќе целина. Најздравите врски се создаваат меѓу двајца независни луѓе што избираат да чекорат заедно.“ А за самотијата – „Никогаш не сум се плашела да бидам сама, бидејќи ми е удобно со самата себе.“

Во култура каде жената над одредена возраст премногу често се брише од сцената, приказната на Сан Басилио е тивок бунт. Годините, вели таа, „почесто постојат во главата отколку каде било на друго место“. Балканот ги знае истите тие баби што на седумдесет и пет сè уште држат куќа, семејство и своја песна – само ретко некој ги прашува како.