Социјалната помош постои за оние што немаат. Но државната ревизија открива дека дел од неа со години одела и кај оние што не ја исполнувале основната законска услова – а сметката, како и обично, ја плаќа буџетот. Државниот завод за ревизија утврдил неосновано исплатени околу 236.000 евра само во 2024 година.

Бројките зад таа сума раскажуваат за систем што не разговара сам со себе. 235 лица истовремено земале и пензија и социјална помош. Единаесет добивале старосна помош без да ги исполнуваат условите за возраст – штета од 52.000 евра. Дванаесет продолжиле да земаат гарантиран минимален приход и покрај тоа што имале право на надомест за невработени, без системот да го забележи тоа.

Размерите се големи. Во 2024 година за социјални парични давања биле потрошени околу 10 милијарди денари (162 милиони евра) за околу 113.666 корисници – 15 проценти од буџетот на Министерството за социјална политика. Во таа маса, контролата била повеќе на хартија отколку на терен: изостанати домашни посети, нередовни годишни прегледи на правата, и – детал што кажува сè – досиеја со чувствителни податоци за граѓаните чувани во кутии од картон и по ходници.

Ревизијата заклучува дека нема систематско следење на исплатите и враќањата, ниту координација меѓу министерството и центрите за социјална работа. Со други зборови, кога некој зема нешто што не му следува, обично нема механизам да се открие, а уште помалку да се врати.

Тука вреди трезеност. Ова не значи дека секој корисник на социјална помош лаже – огромното мнозинство навистина зависи од неа за да преживее. Проблемот не се сиромашните, туку државата што не умее да го разликува оној што има право од оној што нема. А секое евро што исчезнува таму каде што не треба, е евро помалку за оној што навистина нема ништо.